Connect with us

Maamulka Ganacsiga & Suuqgeynta

Fahan bulsheed: Guulaha suuq-geynta

Marka dadka si fiican ugu warhayaan alaabtaada ama badeecadahaaga, iibkaagu wuu kordhayaa. Suuqgeyntu waxay caawinaad weyn u tahay xarumaha ganacsiga. Waa marka qaybaha ganacsigu isticmaalaan xeelado suuqgeyneed oo kala duwan si ay u kordhiyaan faa’iidada ganacsiga.

Published

on


 Waxaynu foolaad ama horyaal ku masayn karnaa (marka la joogo shirkadaha) shirkadda si fiican u fahanta sabada ama bii’adda ku hareeraysan. Sababta oo ah mar walba oo ay shirkadi si waafi ah u fahanto waaqica ku maageersan waa mar walba oo ay soo saarto wax macaamiisheeda u cuntama sidoo kalena qancin kara (iyadoo ayna meesha ka maqnayn samaynta faa’ido baaxad leh).

Qormadani waxay daaran tahay inta uu la’eg yahay heerka kala duwanaanshaha bulsheed iyo faa’idada ay leedahay fahanka bulshooyinku.

KIT KAT iyo Jabbaan

Qofna caad kama saarnaa sida sibiqda ah ee ay juklaatada Kit Kat ugu soo duurxushay nolasheenna. Waxay inoogu soo dhex dhuumatay si ayna garanayn ama dareemin, ammin habeen iyo maalin gudahood ah ayeynu is aragnay inagga oo haami u qabna in aynu cunno juklaatadadan heerka sare ah.

Guulaha suuq-geyntu maaha kuwo iska yimaada, sidoo kalena maaha kuwo mar la arag ah oo aan soo laalaaban, bal se waa tacab ka unkamay qorshe suuq-geyneed oo maangal ah. Siday Kit Kat ugu duushay suuqyada Jabbaan waxaa tusaalle nool loogu soo qaadan karaa qorshayaasha suuq-geyneed ee caqli-galka ah.

Sumadda Kit Kat waxay si lama filaan ah ugu soo dhowayd weedh lahjadaysan oo ay Jabbaaniisku isticmaali jireen, weedhaa oo ahayd “Kito Katsu” macnaheeduna ahaa: “Waxaan kuu rajayn guul”, waxayna ahayd hawraar ay waalidiinta iyo ubadkoodu is dhaafsan jireen iyagoo talada san ama tawfiiqda isu rajayn jiray. Wixii intaa ka dib dhacay waa waxa aynu rabno in aynu is-dul-taagno oo bitijoorka (Tooj) si bayaan ah ugu ifino. Waana bar-bilowga uu ka tisqaaday qorshaha suuq-geyneed ee dulqaadku ku ladhnaa, qasidgiisuna ahaa inuu maanka aadanaha kaga tago masawir la yaab leh oo raadayntiisa cuskan.

Sanaddii ugu horreysay ee ay Kit Kat soo gashay suuqa Jabbaan, waxay gudagashay inay huuteelada ku yaalay caasimadda Tokyo u qaybiso juklaato bilaash ah, si loo siiyo kumanaanka arday ee caasimadda u yimi inay ku galaan imtixaanka loogu gubdayo jaamacadaha. Gabalka yar ee juklaatada (midabkkeeduna casaan xigeenka aan wax lagu matali karayn ahaa) wuxuu ahaa mid ardayday loogu qaybiyey inuu la jaal yahay ama wato nasiibka. Cidnina may ogayn in juklaatadu ay ka timi shirkadda Kit Kat laftigeeda.

Sanaddii xigtay waxay bilowday inay faafiso warar iyo dacaayado ku halmaala juklaatadii bilaashka ahayd ee nasiibka wadatay oo lagu qaybinayey huuteelada caasimadda (Sida la wada ogyahay, dadka reer Jabbaan waa kuwo xasaasiyad ka qaba sidoo kalena aana ku kalsoonayn xayeysiisyada iyo dacaayadaha, xitaa heer ay ka gaadheen inay liidaan waxay dacaayad ka dareemaan).

Sanadkii saddexaad, waxay samaysay xayeysiisyo ka geddisan kuwo ay isticmaalaan shirkadaha la jaalka ahi, waxay xayeysiiskeeda u soo bandhigtay qaab sheekooyin ah oo aad u qurxoon, waxayna sheekooyinkani ku jaan-goysay macalimiin, hooyooyin iyo arday ka sheekaynaya siday juklaatadani nasiibka ugu soo jiiday. Sheekooyinkani waxay ahaayeen kuwo la ikhtiraacay oo male-awaal ah, taasoo ku dhalisay hooyooyinka reer Jabbaan inay aamminaan in cunida juklaatadani ay keento nasiibka, waxayna gaareen heer ay ubadkooda iskuuladda u dirin ilaa ay uga sii gadaan juklaatada Kit Kat.

Sanadkii afaraad, wuxuu ugu suntanaa sanad hal-abuur. Waxaa si toos ah shaashada iyo googabah mahwiyada uga soo muuqday shaqaalaha

Kit Kat, iyagoo xayeysiinaya sumadda lagu yiqiinay shirkadda Kit Kat. Waxyaalaha ay kooxda suuq-geyntu sameeyeen waxaa ka mid ahaa in ay si fiican u fahmeen dabciga dadka reer Jabbaan (reer jabbaan waa dad aad u jecel hal-abuurnimada iyo is-bedbeddelka), waxay taasi sababtay in kooxdani ay bilaabaan inay soo bandhigaan carfoon-axadh (flavor -نكهة ) cusub oo lagu iibinayo wadanka jabbaan oo keliya. Carfoon-axadhyadaasi waxay isugu jireen liin; tufaax; iyo shaaha cagaaran.

Arrinta aadka u cajiibka ahayd waxay ahayd in carfoon-axdhayadani ay muddo kooban suuqa ku jirayeen ka dibna hal mar suuqa laga waayayey (si ay suuqa ugu banneeyaan carfoon-axadhyo kale oo cusub). Aragtidani waxay ka dhalatay inay dadka reer Jabbaan jeclayn waxyaalaha soo noqnoqda.

Gunaanad, suuqgeyntu waxa loola jeedaa waxqabadyada ay shirkadu qabato si ay u horumariso gadashada ama iibinta badeecad ama adeeg. Suuqgeynta waxaa ka mid ah xayaysiis, iibinta, iyo gaarsiinta badeecadaha macaamiisha ama ganacsiyada kale.

Tusaalooyinka caadiga ah ee suuq-geynta waxaa ka mid ah xayaysiisyada telefishinka, boorarka xayaysiinta ee waddada dhinaceeda ku yaal, iyo xayaysiisyada majalladaha balse waxay marwalbo ku kala duwan yihiin qaabka taatikada ay u kala isticmalaan. Suuqgeynta guusha leh waa wax kasta oo beddela aragtida astaanta ama aragtida badeecada taasoo u horseedda iibka sare, faa’iidada ama saamiga suuqa.

Facebook Comments Box

Waa qoraa ka tirsan Diblomaasi. Wuxuu wax ka qoraa cilmiga Suuq-geynta, Maamulka iyo maaraynta, kasmo-nafeedka, iyo horumarinta bulshada. Wuxuu bartay cilmiga Maamulka iyo Dhaqaalaha.

Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Maamulka Ganacsiga & Suuqgeynta

Waa maxay qeexida rasmiga ah ee Maamul?

Published

on


Maareyntu waa isku dubaridka iyo maamulka hawlaha si loo gaaro yoolka. Hawlaha maamulka waxaa ka mid ah dejinta istaraatiijiyadda ururka iyo isku dubaridka dadaalka shaqaalaha si loo gaaro ujeeddooyinkan iyadoo la adeegsanayo agabyada la heli karo.

Maareyntu waxay lama huraan u tahay nolol habaysan oo lama huraan u ah in lagu socodsiiyo dhammaan noocyada maamulka. Maareynta wanaagsan waa laf dhabarta ururada guuleysta. Maareynta noloshu waxay la macno tahay in wax la qabto si loo gaadho ujeedooyinka nolosha iyo maaraynta ururku waxay la macno tahay in wax lala qabto dadka kale si loo gaadho ujeeddooyinkeeda.

Maareynta waa maamulka urur, hadday tahay ganacsi, urur aan faa’iido doon ahayn, ama hay’ad dawladeed. Waa fanka iyo cilmiga maamulka kheyraadka.

Guud ahaan, maareyntu waa mabaadiida laxiriirta shaqooyinka qorsheynta, habeynta, hagidda iyo xakameynta, iyo ku dhaqanka mabaadi’daan si looga faa’ideysto xoogga iyo tamarta aadanaha, maaliyadda, iyo macluumaadka waliba si hufan oo wax ku ool ah si loo gaaro yoolalka ururka.

In wax walbo la maareeyo waxay lama huraan u tahay nolosha aadanaha sidaas awgeed, maareynta wanaagsan waa laf dhabarta ururada guuleysta. Maareynta noloshu waxay la macno tahay in wax la qabto si loo gaaro ujeedooyinka ururka.

Tayada maamulaha wanaagsan

1. Hufnaanta Xirfadeed: Hufnaanta xirfadeed waxa loola jeedaa in aqoon buuxda loo yeesho goobta ay khusayso. Maamulka, kartida xirfadeed waxay ku lug leedahay in si fiican loo barto mabaadi’da maaraynta iyo habka mabaadi’da inta badan loogu dabaqo xaaladaha.

2. Xaqiijinta Guul Sare: Maamulayaasha tayada leh waxay aaminsan yihiin ‘guul sare. Waxay leeyihiin meel gudaha ah oo ay gacanta ku hayaan, taasoo tusinaysa inay dareemayaan inay xakameynayaan xaaladaha, sidaas darteed, xaaladuhu ma xakamayn karaan. Waxay leeyihiin dareen ah in haddii dadka kale ay samayn karaan wax gaar ah, ay sidoo kale u samayn karaan si la mid ah. Rumaysadkani waxa uu ku beeraa kalsooni in ay sameeyaan wax ka wanaagsan iyo ka wanaagsan.

3. Hal-abuurka: Hal-abuurku waxa uu ku lug leeyahay fikradda beddelka asalka ah iyo kuwa gaarka ah ee jawaabta dhibaatada. Hal-abuurku waa lama huraan sababtoo ah dabeecadda mashaakilaadku way sii socotaa isbeddelka, una baahan xalal cusub.

4. Xirfadaha Falanqaynta: Maareeyayaashu waxay u baahan yihiin inay ku daraan xaalado adag oo ka kooban arrimo muhiim ah iyo kuwo aan macno lahayn. Xirfadaha falanqaynta, maareeyayaasha tayada leh waxay sidoo kale diyaar u noqon karaan inay aqoonsadaan arrimaha ku habboon shaqadiisa.

5. Go’aan leh: Maareeyayaasha tayada leh waa kuwo go’aan qaadasho leh. Waxay gaaraan go’aamo ka dib markay si taxadar leh u baaraan doorsoomayaasha tixraaca waqti fiican. Uma kala meermeeraan ‘waxa la samaynayo’ ama ‘waxa aan la samaynayn’ xaalad gaar ah.

6. Xirfado Isgaarsiineed oo heer sare ah: Isgaarsiintu waxay ku lug leedahay la wadaaga fikradaha iyo fahamka dadka kale. Si aad u ogaato dadka kale ee lagu shaqeynaayo waxaay u baahan tahay xirfada isgaarsiinta ama wada hadalka, xirfado isgaarsiineed oo heer sare ah ayaa loo baahan yahay. Intaa waxaa dheer, isgaarsiinta waxay saameyn ku yeelan kartaa maamulaha iyo shaqaalaha inay isfahmaan.

7. Hogaamin dhanka hore: Maareeyayaasha tayada wanaagsan ayaa xaga hore ka hogaamiya. Waxaa lagu aqoonsadaa shaqadooda ee ma ahan kuwa hadla oo kali. Awooddani waxay ka dhigaysaa kuwa raacsan inay si xamaasad leh ula socdaan madaxda.

8. Furfurnaan: Maamulayaasha tayada leh waxay leeyihiin tayo furfurnaan. Way u nugul yihiin isbeddelka mana aha qoraallada u adkaysta. Iyagoo furfuran, waxay tixgeliyaan fikrad kasta oo faa’iido leh oo ay ka aqbalaan meel kasta oo ay ka timaado.

9. Daacadnimo Sare: Maamulayaasha tayada leh waxay leeyihiin daacadnimo sare waxayna qaataan dhaqamada anshaxa guud ahaan noocyada go’aannada iyo macaamilka. Sidoo kale, waxay filayaan qaab u dhigma in ay raacaan kuwa kale.

10. Habka koox-ku-salaysan: Maareeyayaasha tayada waxay qaataan hab koox-ku-salaysan. Waxqabadka shaqada, waxay doortaan wax-siinta. Waxay aaminsan yihiin inay horumariyaan naftooda iyo sidoo kale kuwa kale.

 

Facebook Comments Box

Continue Reading

Maamulka Ganacsiga & Suuqgeynta

Waa maxay tayada maamulaha wanaagsan?

5-taan sifadood qaado si aad u noqoto Maamule Wanaagsan. Waa cilmi baaris la sameeyey oo lagu ogaaday.

Published

on


Marwalbo oo aad tahay maamule waxaad u baahan tahay xirfado u gaar ah shaqada maamulnimada. Xirfadaha maamulku waa xirfado farsamo, xirfado fikradeed, xirfadaha dadka dhexdooda iyo xiriirka, xirfadaha go’aan qaadashada.

  1. Xirfad aqooneed

Marwalbo waxa kala duwanaan karo ururada ama shirkadaha ay ka hawlgalaan maamulayaasha sidaas awgeed waxay u baahan yihiin xirfado qaar. Kuwani waa xirfadaha ama sifooyinka ay hay’addu ka raadinayso qofka si loogu magacaabo maamule.

Xirfadahani waa kuwo aad u qiimo badan, qayb ahaan, sababtoo ah way adagtahay in la barto. Waxay ku horumaraan waqti ka dib markaad u fiirsato, la falgasho, oo aad la shaqeyso asxaabtaada. Xirfadaha kale ayaa muhiim u ah hogaaminta wax ku oolka ah iyo maaraynta waxqabadka.

Maamulaha xun waxaa lagu gartaa shaqada fudud ayuu shaqo adag ka dhigaa, halka maamulaha wanaagsani uu ka dhigi karo shaqo adag mid loo dulqaadan karo. Hadaba sidee maamulaha wanaagsan uga dhex garan kartaa midka xun? Waa kuwaan astaamaha aad ku garan karto.

2. Dabacsanaantu Waa Furaha Koowaad

Sahan ay sameesay hay’adda Manpower ayaa lagu ogaaday in ku dhawaad 40% maamulayaasha caalamku ay sheegaan in jadwal dabacsani uu yahay mid ka mid ah saddexda shay ee ugu sarreeya ee ay tixgeliyaan marka ay dooranayaan shaqada, waa lagama maarmaan sidoo kale. Tani waxay ka dhigan tahay inaad ku kala duwanaan karto sida aad uga falcelinayso xaaladaha kala duwan.

Maareeyayaasha wanaagsani waxay ula dhaqmaan shaqaalahadooda inay yihiin bani’aadam iyaga oo kale oo daali kara, jecelna jadwalka fudud si shaqada ay usii jeclaadaan. – Taas macnaheedu waa inay ula dhaqmaan dabacsanaan iyo faham.

3. Daacadnimadu Waa Muhiim

Waxaad ogaaneysaa in qeexida dabacsanaanta ay ka dhigan tahay inaad imaan karto shaqada wakhti kasta inta u dhaxaysa 7:55 ilaa 8:02. Bey’adda goobta shaqada waxaa wanaagsan in qof kastaa uu joogi karo xafiiska mar walba, oo aad is taageertaan, haddii ay taasi dhacdo, waxaa bilaabanayso in shaqaalaha ay nacaan shaqada – xitaa haddii ay shaqadu aad u fiican tahay. Maxaa yeelay daacadnimadu macnaheedu maaha edebdarro, laakiin waxay la macno tahay in la saxo dhibaatooyinka markay soo baxaan. Siinta shaqaalaha tusaalooyin gaar ah oo ku saabsan sida, goorta, iyo waxa ay hagaajin karaan ayaa aad uga qiimo badan in ay iska indho tiraan dhibaatooyinka jira.

Maareeyayaashu, dabcan, uma sheegi karaan shaqaalaha macluumaadka sirta ah, laakiin waxay u sheegi karaan waxay u baahan yihiin inay ogaadaan si ay shaqadooda u qabsadaan. Maareeyayaasha wanaagsani waxay raadiyaan habab ay ku muujiyaan naxariista, xitaa haddii sharciga waafuqsaneyn.

4. Mushaar cadaalad ah

Sharciga Xiriirka Shaqaalaha Qaranka wuxuu ilaaliyaa xuquuqda shaqaalaha si ay u illaaliyaan xaaladaha shaqada, oo ay ku jiraan mushaharka, iyo kuwa ay wada shaqeeyaan. Laakiin dadka inta badan kama hadlaan dhibaatooyinka lagu haayo, maxaa yeelay aqoon la’aanta ay u leeyihiin sharciga.

Dowladaha waa weyn ee ka jira nidaamka sharciyada. Waa sharci darro in dadka lacag lagu siiyo iyadoo lagu saleynayo jinsiyadda, ama sifooyinka kale, maamulayaasha wanaagsan waa inay fahmaan in mushaharka caddaaladda ah ee qof kastaa uu muhiim u yahay guusha; sababtoo ah qof kastaa waa in aragti ahaan uu qaataa mushahar cadaalad ah.

Daraasad la sameeyay ayaa lagu ogaaday in shaqaalaha beddela shaqada ay ka mushahar badan yihiin kuwa isku shirkada ah.

Waxaa la sheegayaa inta badan shaqaalaha sababaha ay ugu tagaan shirkadaha ay tahay sababo lala xariiriyey ‘ mushaar aan caddaalad ku salaysaneen.

5. Wuxuu dhisaa kooxo guulaysta oo leh maskax hogaamineed

Maareeyayaasha wanaagsani kaliya maaha inay fiiriyaan guushooda – waxay raadiyaan guusha kooxahooda. “si loo noqdo hoggaamiyeyaal wanaagsan, maareeyayaasha – gaar ahaan kuwa ku cusub jagada – waa in ay horumariyaan maskaxda hoggaamiyaha.”

Maamulaha wanaagsani waa in uu xaaladaha u arko si ka duwan sida uu u arko qof wax ku darsaday. Maamulaha ama Hogaamiyuhu waxa uu xooga saaraa sawirka wayn waxa uuna ka caawiyaa isu keenida dadka si loo gaaro yoolal la taaban karo. Ma filan kartid inaad isla markiiba ka booddo doorka “wax-qabad” una gudubto “maamulid” adoon lahayn nusqaan xagga xirfadahaaga hoggaamineed. Maareeyayaasha wanaagsani waxay ka shaqeeyaan inay buuxiyaan daldalooladan oo ay u beddelaan aragtidooda hoggaamiye mid ka mid ah.

Maamulaha wanaagsani waxa uu jecel yahay in shaqaaluhu ay la kulmaan ka-qaybgal iyo ixtiraam; waa arrin la dhisayo deegaan ay shaqaalaha ku guulaysan karaan.

Guntii iyo Gebagebadii, waxaa jira malaayiin dariiqo oo lagu noqon karo maareeye wanaagsan. Mana jiro qaab adag oo maamule kasta oo wanaagsan uu raaco mar kasta. Laakiin mabaadi’da aasaasiga ah waxay ka caawin karaan maareeyayaasha inay caawiyaan shaqaalahooda inay guuleystaan. Shaqaalaha guuleysta waxay u horseedaan ganacsiyo guuleysta, taas oo ah hadafka dhammaan maamulayaasha.

Facebook Comments Box

Continue Reading

Maamulka Ganacsiga & Suuqgeynta

Waa Maxay ‘Habdhaqanka Abaabuleed ee Shirkadaha?

Published

on


Hab dhaqan abaabuleed ku (OB) waa daraasadda lagu gartaa dabeecada qofka ama kooxda waa sida aay dadka isku dhexgalaan marka aay si wadareed aay u wada shaqeeynayaan. Sida caadiga ah daraasaddan waxaa laga faa’idaa in la abuuro urur ganacsi  ama bulsho  wax ku ool ah.

Arrinta dhextaalka ah ee waxbarashasa habdhaqanka ururka waa in hab cilmiyaysan lagu saleyn karaa maamulka iyo shaqaalaha leh aragtiyahakala duwan ee dhaqanka amaba ururada waxaa loo isticmaalaa ujeedooyin khayraadka aadanaha si loo kordhiyo wax soo saarka kasoo xubnaha, kooxda ama shaqsiyan.

Burburitaan ‘Habdhaqan abaabuleed:

Waxaa jira noocyo kala duwan oo lagu dayan karo iyo falsafad dhaqanka ururada  oo kala duwan. Meelaha u ah deegaanka iyo cilmi oo ka mid ah hagaajinta waxqabadka shaqo, taas oo  sii kordhineeysa xiisaha shaqo, horumarinta hal-abuurka iyo ku dhiirinaanta hoggaanka. Intaas oo dhan waxeey muhiim u tahay  in la gaaro natiijada la doonayo, maamulayaasha waxaa laga yaabaa in ay qaataan xeeladaha kala duwan, oo ay ku jiraan taa oo keentaa xaaladaha kala gidisan balse mar waliba waxaa hagaagsan in cashar laga bartaa dabeecadaha iyo habdhaqanka kooxad  kadibna dib u habaynta kooxaha, bedelayaan dhismeedka  kooxda taa oo ka ilaalineeysa inuu ku yimaad burbur waxeeyna abuureeysaa dhaqan xoogan oo horumar leh

Taariikhda 

Inkastooy habdhaqan abaabuleed OB muda sii hureysay aay u aqoonsatay in uu hayay cilmi si gooni ah loo baran karaa  by Psychological Association American xiligaan 1970 ee, waxaa xididaha u adkeeyay oo u sii aqoonsaday in uu yahay cilmi loo baahan yahay  aadanuhuna uu ka maarmin barashadiisa sanadku markuu ahaa 1920 waxaa hadalkaas daaha ka qaaday Company Hawthorne oo ahaa  Electric si  taxane ahna  loogu qaday tijaabo loogu talagalay in lagu kala garto sida isbeddelka deegaanka iyo dabeecadad  wax soo saarka ee shaqaalahooda.


Waxay baaritaana  kala duwan, ay qabatay inta u dhexeeya sanadahaan 1924 iyo 1933, waxay ahaayeen kuwo ballaadhan iyo xidhhidha qaatay  mudda aad u  badan waqti. Daraasada waxaa ka mid ahaa saamaynta noocyada kala duwan ee nasashada (faraha badan oo biririf yar, iyo kuwa dheer yar, iwm) sidoo kalane waxaa daraasadda kamid ahaa  heerka iftiinka kala duwan. Maxsuulka ugu caansan ee ka dhashay ee Daraasaadka Hawthorne waa waxa hadda loo yaqaan Hawthorne saamaynta, isbeddelka dabeecadda ee ku xiran imtixaan marka ay ogaadaan inay la arkay.

Si ay diiradda saaraan in mid ka mid ah raadinta, qaar ka mid ah ayaa ku dooday, waa in ay iska indha set ballaaran ee cilmiga in ay noqdaan tixgalinayo lahaa horumarinta dhaqanka urur sida beer oo kale ee waxbarasho iyo xirfad khayraadka aadanaha sida aan hadda u ogaado.

Fikradda ah ee raadinaya cilmiyeysan ee dhaqanka iyo wax soo saarka ee goobta shaqada iyadoo hadafku yahay in la kordhiyo lacagta iyo tayada shaqada shaqaale ah oo aad samayn kartaa, oo ay la socdaan fikradda ah in shaqaalaha ku jiray ma khayraadka laysku beddelid karo laakiin ahaayeen halkii gaar ah marka la eego ay cilmi nafsiga oo ku iman kara ku haboon shirkad. Fikradaha Kuwaasu waxay ahaayeen xad dhaaf ah oo cusub marka Hawthorne ugu horeysay bilaabay waxbarashada, oo waxay ka caawisay abuuro beer waxbarasho iyo beerta oo dhan xirfadeed.

images (19)

dhaqanka abaabuleed ayaa diiradda ku saabsan mawduucyo kala duwan kala duwan ee waxbarasho. In qayb sababtoo ah dagaalkii labaad ee dunida, inta lagu guda jiro 1940 ee duurka jooga oo diiradda lagu saaray saadka iyo sayniska maamulka.

Muddadan xoogga ahaa ee la isticmaalayo lagula socdo xisaabta iyo falanqayn tirakoobka si aad u hesho jawaabaha ugu wanaagsan ee dhibaatooyinka adag. Studies by Carnegie – ama biyaha saafiga ah – dhaqaalaha Dugsiga ee 1950 iyo 1960 ee taageereen, kuwaas oo wajiyada macquul dhibaatooyin go’aan qaadashada.

Tan iyo 1970 oo, heshiis wanaagsan ee shaqada la qabtay oo duurka ku ah dhaqanka urur ayaa on qaybaha dhaqanka ururada, oo ay ku jiraan mawduucyo sida qoomiyadda, fasalka, doorarka jinsiga, iyo qoysaska dhaqanka iyo doorka ay dhismaha group iyo wax soo saarka. Cilmi-baarisyadaasi waxay, qayb ka mid ah shaqada ah ee diiradda duurka ku wajahan cilmi tayo leh, iyo waxyaabo kale, ay tixgeliyaan siyaabaha ay aqoonsi iyo asalka sheegi karaa go’aan qaadashada.

Diiradda  waxbarashada:

Waxbarashada diiradda  dhaqanka ururka waxaa inta badan laga helaa dugsiyada ganacsiga, iyo iskuulada ee shaqada bulshada iyo cilmi nafsiga. Oo waxay ku bari waxbarashada cilmiga aadanaha, ethnography, iyo hoggaanka iyo isticmaali tamarta, tayo Mowduucyada daboolay OB waxaa ka mid ah garaadka, go’aan qaadashada, barashada, dhiirigelinta, gorgortan, dareenkaa, habka kooxda, cuqdo, iyo awoodda iyo saamaynta.

OB yar yar daboolayaa ururada sida nidaamyada bulshada, dhaqdhaqaaqa isbedelka, suuqyada, xiriirka ka dhexeeya ururada iyo degaanadooda, iyo sidoo kale aqoonsiga ee geedi socodka ururka, sida dhaqdhaqaaqa bulshada saamayn suuqyada, oo xooggii Kan ugu shabakadaha bulshada.

Waxyaabihii ka soo baxay jirka dhaqanka urur ee cilmi-baarista waxaa loo isticmaali karaa madaxda iyo xirfadlayaasha Relations Human si fiican u fahmaan ‘dhaqanka ganacsi, sida dhaqanka in la fududeeyn karaa ama leexiya wax soo saarka iyo haynta shaqaale, iyo sida ugu wanaagsan ee loo qiimeeyo murashaxiinta xirfad dhigay iyo shakhsiyadda inta lagu guda jiro nidaamka shaqaalaynta.  Codsiga waa aragti iyo aqoon baradkii dhaqanka waana halka laha ogaan karo qofka heerkiisa cilmi iyo garaad ee uu leeyahay kuna doonaaya inuu ku soo  biira ama ka mid ahaada urur Personality, qanaacada shaqe ee shaqsi, Leadership, Authority, Power, iyo Politics. Dhamaantoot Waxaa jira hal jid sax ah si aan u qiimeyno sida saxda ah si ay u maareeyaan wax kasta oo waxyaalahan

Shaqsiyada Personality, muhiimad dhaqanka taxane gooye ah, kaalin weyn oo sida uu qofku u falgala kooxaha iyo saarta shaqada. Ogaanshaha shakhsiyadda qofka, sidoo kale iyada oo taxane ah oo baaritaan, ama iyada oo loo marayo wada hadal fikrad fiican ah in ay tahay taam ah deegaanka ay la soo kiraystay lahaa galay, iyo sida ugu fiican ee lagu dhiirigaliyo in qofkaas siin karaa.

Aragtiyaha agagaarka xiisaha shaqo ballaaran kala duwan yihiin, laakiin qaar ku doodayaan in shaqo lagu qanco uu ka kooban yahay nidaam adag abaalgud, shaqada kalifaya, kormeerayaasha wanaagsan, iyo xaalado shaqo oo lagu qanci karo.

Hoggaanka, waxa ay u eg iyo meesha ay ka soo jeeda waa mawduuc qani ku ah dood iyo baaritaan  dhaqanka urur gudahood. Markii mid ka mid ah u arko waxa ugu xiran maamulka, waxay noqon kartaa mid ballaadhan, diiradda, dhexe ama, go’aan, wacyi, jaleelada ee shakhsiyadda qofka ama natiijo ah meel ay ku amar.

Awood Power, amar, iyo siyaasadda oo dhan shaqeeyaan inter-dependently ee goobta shaqada. Fahamka siyaabaha ku habboon, sida ku heshiiyeen ee xeerarka a goobta iyo tilmaamaha guud ee anshaxa, kaas oo walxahaasi waxaa lagu soo bandhigay oo la isticmaalo waxay yihiin qaybaha muhiimka ah si ay ganacsiga ama ururka aaay mideeyaan

Facebook Comments Box

Continue Reading

Maamulka Ganacsiga & Suuqgeynta

Waa Maxay Tayada Aqooneed ee Maamulaha Wanaagsan?

Published

on


Halkaan waxaan ku sheegi doonaa 5-ta astaamood ee waajibka ah in la raaco, waa haddii aad doonayso inaad noqoto maamule wanaagsan. Calaamadaha lagu garto maamulaha xun waxaa kamid ah shaqada fudud ayuu ka dhigaa shaqo adag ama xun, halka maamule fiican uu sameyn karo shaqo xun oo loo dulqaadan karo. Hadaba, sidee maamule xun ugu dhigi karnaa mid fiican. Kuwani waa shan astaamood oo muhiim ah.

  1. Dabacsanaantu waa furaha koowaad

Sahan lagu sameeyay shaqaalaha ayaa lagu ogaaday in ku dhawaad 40% musharaxiinta shaqooyinka caalamka ay sheegaan in jadwalka dabacsan uu ka mid yahay seddexda arrimood ee ay tixgeliyaan marka ay dooranayaan boos shaqo.

Laakiin, jadwallada is-beddelka ah ma’ahan qaybta kaliya ee ugu muhiimsan ee maareynta — la dhaqanka shaqaalaha sida shaqsiyaadka sidoo kale waa muhiim. Taas macnaheedu waa inaad ku kala duwanaan kartid sida aad uga jawaabeyso xaaladaha kala duwan.  Maareeyayaasha wanaagsan waxay ula dhaqmaan shaqaalahooda si bani’aadamnimo leh. Taas macnaheedu waa inay ula dhaqmaan si dabacsan iyo isfahan leh.

2. Daacadnimadu Waa Muhiim

Aan dhahno sharraxaadda shaqo waxay leedahay “jadwal dabacsan” iyo “jawi taageero leh.” Waxaad ogaataa qeexitaanka maamul ee dabacsanaanta macnaheedu waa in aad shaqada imaan karto waqti kasta inta u dhexeysa 7:55 iyo 8:02. marwalba, oo aad iscaawisaan.

Daacadnimada macnaheeda ma’ahan mid qumman, laakiin waxay ka dhigan tahay sixitaanka dhibaatooyinka markay soo baxaan. Siinta shaqaalaha tusaalooyin qaas ah oo ah sida, goorta, iyo waxa ay horumarin karaan ayaa aad uga qiimo badan sida indho indheeynta dhibaatada ku ah shaqaalaha.

Maareeyayaasha, dabcan uma sheegi karaan shaqaalaha macluumaadka qarsoodiga ah, laakiin waxay u sheegi karaan waxay u baahan yihiin inay ogaadaan inay shaqooyinkooda qabtaan. Maamulayaasha daacada ah ma sheegaan macluumaadka.

3. Naxariista

Sharciyada shaqaalaha qaar ayaa ku saleysan fikirka naxariista loo naxariisto shaqaalaha. Haddii shaqaalaha haysto cunug wakhti dhaw la dhalay, waa wax u fiican in hooyada ama aabaha cusub ay fasax u helaan oo ay la seexdaan ilmaha yar. Wadamada sida Norway ayaa hooyada wakhtiga dhaw dhashay loo oggalyahay inay muddo sanad ah ay ka maqnaan karto shaqada, halka aabaha loo oggalyahay 2 bilood.

Haddii shaqaalaha dhabarka ku xanuunaayo una baahan yihiin miis taagan ama kursi khaas ah in la siiyo waxay kamid tahay naxariista loo naxariisto shaqaalaha, waliba waxaa wanaagsan in sharci laga dhigo gudaha Soomaaliya. Maxaa yeelay shaqaalaha ayaa noqon karo qof naafo ah ama qof jir ahaan jilacsan oo aan awood fiican lahayn.

Xaqiiqooyinka kale ee naxariis laguma sharaxo sharciga. Dawladda federaalku ma lahan sharci kaa raba inaad siiso maalmo dheeraad ah oo fasax ah marka qof soddoh ah hooyadeed ay dhimato, laakiin qof naxariis leh ayaa iska leh. Ma jiro sharci jira oo kaaga baahan inaad oggolaato jadwal dabacsan si shaqaalahaagu ugu laabtaan kulliyadda jaamacadda si ay u dhammaystiraan shahaadadooda, laakiin naxariis ayaa leh.

Maareeyayaasha wanaagsan waxay raadiyaan qaabab ay ku muujiyaan naxariis, xittaa markii sharcigu uusan u baahnayn.

4. Mushaar caddaalad ah

Xeerka Xiriirka Shaqaalaha ee Qaranka wuxuu illaaliyaa xuquuqda shaqaalaha inay ka wada hadlaan xaaladaha shaqada, oo ay ku jiraan mushaharka shaqaalaha oo kale. Laakiin dadka kama hadlaan maamulaha maamula shaqaalaha.

Iskuulka Harvard Business School, Zoë Cullen iyo kan UCLA ee Ricardo Perez-Truglia waxay ogaadeen in markii ay dadka weydiiyeen inay qiyaasaan mushaharka shaqaalaha la shaqeeyo, waxaa usoo baxday qiyaasta celcelis ahaan ayaa noqotay 16% .

Dadka kama hadlaan mushaharkooda, taas oo macnaheedu tahay in maareeyayaasha shirkadaha si fudud u siin karaan dadka si aan caddaalad ahayn. Waana dhaqan-xumo qaab daran in aad si xigto ahaan ah ugu kala badiso mushaarka. Maamulayaasha waa in ay ogadaan in caddaalada ay qeyb libaax ah ka ciyaarayso nolosha guud ee aadanaha.

Maamulayaasha fiicani waa inay fahmaan in bixinta mushaar caddaalad ah ee qofkasta uu muhiim u yahay guusha; waa inay wanaag dareemaan markay shaqaaluhu kala hadlayaan magdhowgooda maxaa yeelay qof walba waa inuu sida caadiga ah uu helaa mushahar macquul ah.

Mushaharka cadaaladda ah ma’ahan inuu haysto isla mushahar la mid ah kan shaqaalaha oo kale ee isla meesha ku jira. Mushaharka cadaaladda waxa kale oo ay macnaheedu tahay in shaqaaluhu helayaan sicir suuq caddaalad ah. Daraasad ayaa lagu ogaadey in shaqaalaha baddela shaqooyinkooda ay u beddelaan mushaar awgeed. Shirkadaha aan bixinin mushaar fiican waxay kasbadaan in ay shaqaalaha ka tagaan.

5. Waxay dhisaan kooxo guuleysta oo leh hoggaan maskixiyeed

Maamulayaasha fiican uma fiirsadaan oo kali guusha ay gaareen – laakiin waxay fiiriyaan guusha kooxda ay maamulaan. Ururka Maareynta Kheyraadka Aadanaha ee ka dhisan dalka Mareykanka waxay yiraahdeen ‘si loo noqdo hoggaamiyeyaal wanaagsan, maareeyayaasha – gaar ahaan kuwa ku cusub jagada – ay tahay inay horumariyaan fikirka hoggaamiyaha.

Hogaamiyaha waa inuu u arkaa xaaladaha si ka duwan kan tabaruca shaqsiga ah uusan arkin. Hogaamiyaha ayaa diiradda saara sawirka weyn wuxuuna dadka ka caawiyaa isu keenista dadka si ay u gaaraan yoolal muhiim ah. Ma filan kartid inaad si dhakhso ah uga booddo “qabashada” door aad ku yeelato “maareeyn” adigoo aan haba yaraatee ka dhimman xirfadahaaga hoggaaminta. Maareeyayaasha wanaagsani waxay ka shaqeeyaan sidii ay u buuxin lahaayeen nusqaamahaas isla markaana u beddeli lahaayeen aragtidooda mid ka mid ah hoggaamiyeyaasha.

Hogaamiyaha wanaagsan wuxuu raadiyaa shaqaalaha inay la kulmaan kaqeybgal iyo xushmeyn. Ma’aha arin sax ah; waa arin lagu dhisayo jawi dadka ku guuleysan karaan.

Waxaa jira malaayiin qaab oo lagu noqon karo maamule wanaagsan – ma jiro qaab adag oo ay tahay in maamule kasta oo wanaagsan uu raaco waqti kasta. Laakiin mabaadiida aasaasiga ah waxay maamulayaasha ka caawin karaan inay shaqaalahooda ku guuleystaan. Shaqaalaha guuleysta waxay horseedaan ganacsiyo guuleysta, kaasoo noqon doona yoolka dhammaan maamulayaasha.

Facebook Comments Box

Continue Reading

Maamulka Ganacsiga & Suuqgeynta

Habka iibsashada Suuqa Macaamiisha

Published

on


Ma isweydiisay qaababka ay wax u iibsadaan macaamiisha? Hab-dhaqanka iyo fahanka go’aamanka ay gaarayaan marka ay wax iibsanayaan?

Waa su’aal da’weyn oo u baahan in loogu jawaabo si cilmiyeysan. Macaamiisha inta aysan wax iibsan, waxa jirta inay soo maraan qaabab kala duwan. Macaamiisha uma sinno habka wax iibsiga iyo go’aan gaarista iibsashada.

Waxaan halkaan kusoo gudbinayaa habka ama geedi-socodka uu maro ruuxa kahor inta uusan wax iibsan.

Talaabada 1-aad: Ogaanshaha ama cadeynta baahida. Ruuxa marka ugu horeysa waa innuu ogaadaa waxa uu rabo innuu iibsado, sida kale haddii aan u dhigo baahidaada waa inaad xaqiijisaa. Marka aad fahamto ama ogaato waxaad u baahantahay waxay kuu fureysaa irid kale.

Tusaalle ma gaari ayaad u baahan tahay mise baaskiil?

Talaabada 2-aad: Nidaamka raadinta. Marka aad ogaatay baahidaada, wadada xigta ayaa ah inaad raadisid suuqa laga helo iyo shirkadaha iibiya waxa aad dooneeysid. Tusaale gaari ayaa rabtaa inaad iibsato, waxad baaritaan ku sameynee suuqa, taas oo kuu sahleysa inaad ogaato gaariyaasha kala duwan ee lagu iibiyo suuqa-furan. Halkaan waxa laga yaaba inaad soo ogaatay shirkadaha kala duwan ee iibiya gaadiidka, Sida MBW, Audi, Toyota, Mazda, Ford iwm.

Talaabada 3-aad: Qiimeeynta fursadaha. Baaritaan dheer kadib waxad ogaatay in suuqa laga helo gaadiid farabadan iyo nuucyo kala duwan. Halkaan waxaad falaqeyni tayyada gaariga, baaxada gaariga, qiimaha, naqshada, shidaalka iyo waliba raaxada gaariga. Intaa kadib waxa kuu furan inaad shirkada aad la dhacsantahay inaad wajahdo.

Talaabada 4-aad: Go-aanka iibka. Halkaan waxaad ku dooranee gaariga aad rabtid inaad iibsato. Waa soo dhamaaday baaritaan, fursadaha jira iyo dhamaan warbixinada suuqa waad kasoo dhamaatay. Halkaan 3 wado ayaa kuu furan: Inaad iibsato, inaad dib udhigato ama inaad iska daysid gabi ahaanba.

Talaabada ugu dambeeysa: Hab-dhaqanka iibka gadashada kadib. Macaamiisha waxa lagu yaqaanaa inay ka warbixiyaan shirkada marka ay wax ka iibsadaan kadib. Taasi waxay noqon kartaa inay si wanaagsan oo togan inay uga warbixiyaan ama inay si xun oo shirkada magac iyo sumcad xumo usoo jiideysa inay uga warbixiyaan. Waxay noqon kartaa habka adeega, talada uu siiyay iibiyaha macaamiisha, balanqaadyada iwm. Maxaa laga rabaa iibiyaha inuu sameeyo?

Dabcan waxa laga rabaa sida ugu habboon innuu qanciyo macaamiisha si mar labaad usoo laabtan, taas waxay keene in macaamiishaas ka helaan shirkadaan islamarkaana kula taliyaan saaxibada kale.

Mu’hiim ma ahan ruuxa wax iibsanaya in uu maro dhamaan nidaamkaan hor ku xusan, waxay ku xirantahay ruuxwalba habka uu wax u iibsado iyo habdhaqanka.

Facebook Comments Box

Continue Reading

Maamulka Ganacsiga & Suuqgeynta

10-ka Fikrado Ganacsi Aad Bilaabi Karto Adigoo Gurigaaga Jooga

Published

on

 


Sanadka kasta malaayiin qof oo ku kala nool adduunka dacalladiisa ayaa bilaaba ganacsiyo cusub. Dadkaasi waxyaabo badan ayay ku kala duwan yihiin. Tusaalle ahaan, waxay ku kala duwan yihiin waxa ku dhiiro-geliyey in ay yagleelaan ganacsi cusub, sida ay ahayd xaaladdoodu kahor inta aysan bilaabin ganacsiga cusub duruufaha ka hor yimaada iyo sida ay u wajahaan.

Isbeddellada ku dhaca bulshada waxaa marmar sababa in dad badan iskiis u shaqeyste noqdaan, midka ugu caansan isbeddelladaasi, daraasado fara badanna lagu sameeyay ayaa ah waxa loogu yeero guur-guurka (mobility).

Guurguurka oo noqon kara mid muuqda sida in lagu guuro meel oo loo guuro meel kale, ama mid aan muuqan sida isbeddellada ku yimaada qaabka mujtamacu u dhaqmo ayaa labaduba qayb weyn ka qaataan iskiis u shaqeystennimada.

Waxaa wanaagsan inaad in badan raadiso waxaad rabto inaad ka ganacsato, maxaa yeelay marwalbo oo aad ogaato baahida loo qabi karo ganacsiga aad rabto inaad bilawdo waxay kuu sahlayso inaad in badan ku guulaysato ganacsiga, haddii aad noqoto shaqsi ay la soo deristo guulo badan waxaa ku jeclaado bulshada adiga kugu heeraarsan.

Hadaba, waxaan isweydiiyay maxaa bulshadeenna Soomaaliyeed ay ugu badan yihiin dadka fadhi-kudhega? Aqristoow waa xaqiiq jirta adigaba waad ila ogtahay arrintaas. Halkaan waxaan ku soo koobay fikrado ganacsi uu qofwalbo bilaabi karo.

 

  1. Xisaabinta ‘bookkeeping’

Xisaabinta Ganacsiga yar-yar ee loo yaqaano ‘bookkeeping small business’ ayaa noqon kara hab aad u fiican oo aad ku shaqeysan karto adigoo gurigaaga jooga oo aadan u baahnayn inaad xafiis ka furato magaalada. Xirfadaan xisaabinta ayaa kamid ah xirfadaha ugu shaqo abuurista fiican.

Hadaba, waa maxay xirfadaan xisaabinta?

Xisaabinta’ waa aasaaska nidaamka xisaabinta shirkadda. Dadka ku shaqeeyo xirfadaan waxay masuul ka yihiin diiwaangelinta iyo kala saarista macaamilka xisaabaadka shirkadda ganacsiga iyo farsamooyinka ku lug leh diiwaangelinta macaamiladaas.

Haddii aad tahay ganacsade, waa in aad sameysatid habka xisaabintaada gaarka ah ama waa inaad shaqaaleysiisaa qof kuu sameeyo xisaabinta. Waa lagama maarmaan inaad hesho qof yaqaano xirfadaan, waa haddii aad filayso koritaan xagga dhaqaalaha shirkadaada, waxaad kireysan kartaa koontaroole si aad u maamushid maareynta maaliyadda iyo xisaabinta.

 

  1. Wariyaha Xorta ah ‘Freelance Writing

Ma xiiseyneysaa inaad shaqeysato adigoo gurigaaga jooga oo aad noqoto qof xor ah? Qoraalka wariyaha xorta ah, wuxuu noqon karaa ganacsi yar oo aad u fiican, waa haddii aad tahay qoraa xirfad leh.

Hawshaan wariyaha xorta ah waa shaqo u baahan dhabar adayg badan. Warbaahinta Soomaaliyeed iyo kuwa caalamka ayaa aad u iibsada qoraaladda ku saabsan siyaasada, afgobaadsi, xasaanadda danjirenimo, iyo dabagalka dowladaha iyo madaxda.

Sidoo kale waxaa jiro ganacsato u baahan in loo qoro warbixinta sanadlaha ah, haddii aad aqqoon duruqsan u leedahay siyaasadda iyo afgobaadsiga ‘diblomaasiyada’ waxaad sameysan kartaa website oo aad ku bixini karto koorsooyin si lagaaga iibsado aqqoontaada, waxaad kale oo aad qori kartaa dhibaatooyinka haysata siyaasiyiinta iyo sidda ay ugu gudbi karaan. Waana shaqo galabyadii illaa habeenkii aad ka shaqeyni karto adigoo shaqadaada caadiga ah haysto. Qofka bilaaba ganacsigaan wuxuu helayaa waqti uu kula baashaalo asxaabtiisa, qoyskiisa iyo wuxuu helayaa wakhti uu ku abuuro bulsho wanaagsan oo isdhex-gal leh.

 

  1. Daryeelka Caruurta Guriga

Daryeelka caruurtu waa arrin muhiim u ah waalidiinta shaqeeya meel kasta ay dunida ka joogaan. Haddii aad shaqeyso oo aad carruur leedahay, mid ka mid ah su’aalaha ugu weyn ee aad u baahan tahay inaad ka jawaabto waa: Yaa daryeelaya caruurtayda markaan shaqaynayo?

Haddii aad jeceshahay caruurta, adigaa mas’uul ka ah, waxay leeyihiin tixraac iyo nidaamyo loo maro xanaanaynta caruurta oo aad ku xakameyn karto xaaladaha culus ee soo wajihi karo caruurta. Ganacsiga xanaanada caruurta ee guriga ku yaal wuxuu noqon karaa ganacsi yar oo aad u fiican oo aad ku bilowdo.

Qiimaha ganacsigaan bilawga ah wuxuu awood u leeyahay inuu noqdo mid ballaaran, iyadoo ay ku xiran tahay sida gurigaaga loogu diyaariyey ganacsigaan, halkaas oo ay carruurtu heli doonaan waxay u baahan yihiin in la sameeyo sidda badbaadinta iyo da’da ku habboon haddii aanay hore u jirin. Tan waxaa ka mid ah deyrkaaga, maadaama ay caruurtu u baahanyihiin in ay ku ciyaaraan banaanka/dibadda. Qalabka ay ku ciyaaraan caruurta, sidoo kale qalabka ciyaaraha gudaha iyo dibaddaba ayaa u baahnaan doona in la soo iibsado.

Sidoo kale shuruudaha ruqsadaha ayaa noqon kara mid xadidan. Ka hor intaanad go’aansan inaad bilowdo ganacsi xanaano caruureed, iska hubi shuruudaha gobolkaaga.

Tusaalle, la xariir Waaxda Shaqada iyo Warshadaha Gobolka banaadir si aad u heshid macluumaad ku saabsan barnaamijyada iyo adeegyada gobolka. Nidaamyada u yaala Waaxda Shaqada iyo Warshadaha ee wadamada caalamka waa ay kala duwan yihiin. waxayna ku xeran yahay marxalada uu dalka uu ku sugan yahay markaas.

 

  1. Farsamada Gacanta

Ma leedahay dareen rabitaan ah inaad abuurato ganacsi ku salaysan farsamada gacanta? Ganacsatada yar-yar ee ganacsiga farshaxanimada waxaa ka mid ah wax walba oo ka yimaada sawirada farshaxanka. Badanaa, ganacsatada farshaxanka xirfadlayaasha ah waxay u shaqeeyaan si madaxbannaan. Farshahanka wuxuu badanaa ku tiirsan tahay sahayda deegaanka iyo taageerada bulshada si ay u illaaliyaan saldhigga macaamiisha.

Hawlaha farsamada gacanta waxaa ka mid ah qaabeynta, naqshadeynta, abuurista, qaybinta iyo iibinta alaabada.

Qiimaha aad ku bilaabi karto ganacsigaan farsamada gacanta ma ahan maalgelin kaaga baxayso lacag badan, maalgelintiisa waa mid hooseysa, dadka badankooduna waxay abuuri karaan ganacsigaan ayagoo guryahooda jooga, taas oo ka dhigaysa xarun la heli karo oo la awoodi karo in laguugu imaado gurigaaga.

 

  1. Waraaqaha Daaweynta Caafimaadka

Qoraalka daaweynta caafimaadku ‘medical transcription’ wuxuu ka kooban yahay warbixinno la xiriira dhakhaatiirta iyo xirfadlayaasha caafimaadka iyo u wareejinta dukumiintiyada qoran.

Qoraalka dhakhtarku wuxuu ka kooban yahay warbixinno diiwaangashan oo ka socda dhakhtarrada iyo xirfadlayaasha kale ee caafimaadka, iyaga oo u rogaya dokumantiyo qoraal ah oo noqda qayb joogto ah oo ka mid ah diiwaanka caafimaadka bukaanka.

Qaar ka mid ah bukaan-socod-eegeyaasha caafimaad waxay u shaqeeyaan qaab ka duwan marka ay u shaqeynayaan isbitaalada, Kuwa kale waxay la shaqeeyaan kuwa adeegyada bixiya, waraaqo caafimaad oo loogu talagalay dhaqanka iyo isbitaallada. Caadiyan waxay la shaqeyaan dhakhaatiirta, laakiin marka aad bilaabayso ganacsiga noocaan oo kale waa ay ka duwan tahay marka aad isbitaal ka shaqeynayso.

Marka aad isbitaal ka shaqeynayso waxaad tahay qof meesha loo diro ama waxa loo diro sameeyo, balse marka aad noqoto qof hawshiisa u gaar ah waxaa ku horyaallo inaad macaamiil raadsato sidoo kale qaarada Yurub, qaasatan inta aan arkay wadamada Skandinevian-ka waxaa ka jirta baahiyo badan. Maxaa yeelay qaarada Yurub waxaa aad ugu soo badanaayo dadka hawl-gabka ah.

Waxa kale oo suurtagal ah in aad si madax-bannaan u shaqeyso, xaqiijiso saldhiggaaga macaamiisha. Haddii aad ku raaxaysan karto in aad naftaada ku shaqeyso jawi deggan, waqti dheer oo xor ah, fursadaan waxay kuu noqon kartaa fursad wanaagsan oo aad ku bilaabi karto ganacsigaan.

 

  1. Macalin Qaas ah

Haddii aad tahay qof jecel innuu dadka wax baro, waxaa jiro caruur badan oo u baahan in guriga wax loogu dhigo iskuulka kadib, waxaa kaloo jira arday dugsiga sarre dhigto oo maraayo sanadka ugu dambeeyay, kuwaasoo u baahan inay aadaan jaamacad sanadka soo socda, waxaad ka caawin kartaa cashirada xisaabta, sayniska, kimistiriga, ingariiska iwm. Uma baahnid inaad meel furato oo aad kiro bixiso, waxaad ugu tagaysaa guryahooda mise adigaba wey kuu imaani karaan oo gurigaada ayaad wax ugu dhigaysaa.

Haddii lagu arko inaad hawshaas qabanayso waxaa suurta gal ah in iskuulada qaar kusoo raadsadaan si ay kaaga dhigtaan macalin wax bara ardayda. Dabcan sidda aan wada ogsoonahay dalka waxaa ka jira baahi loo qabo macalinimada, qaasan kuwa guryaha caruurta ku caawiya. Fursadahaan ayaa aad u raadiya dadyowga Soomaaliyeed oo kunool qaarada Yurub, si ubadkooda u gaaraan caruurta kale ee ajaanibta wax la barato.

Fursadaan ayaa noqon karta fursad qaali ah waliba xilliga kuleylaha, maxaa yeelay waxaad haysataa wakhti kugu filan si laguu barto marka hore ee aad bilawga tahay.

Tani waa fikrad ganacsi oo weyn ee macalimiinta ama qof kasta oo leh khibrad waxbaris, lehna aqoon gaar. Sidoo kale dhaqaalaha ku baxaayo inaad bilawdo ganacsigaan ma ahan mid u baahan qarash badan ee waa in lagu barto oo la ogaado inaad tahay macalin maadooyinka uu dhigo ku wanaagsan ardaydiisana indhaha u furi kara.

 

  1. Maktabada Daabacaada Buuggaagta

Haddii aad si fiican u taqaano luuqada afka Soomaaliga ah, waxaad furan kartaa ganacsiga daabacaada buuggaagta. Dalkeena waxaa ku soo badanaayo qorayaasha Soomaaliyeed oo aad wax u qoro wakhtiyadaan dambe.

Dhammaan gudaha Soomaaliya waxaad arkaysaa bandhigyo kala duwan sida Mogadishu Book Fair, Hargeysa, Garowe, Kismaanyo iyo meelo badan oo sanadkii intaasoo jeer lagu soo bandhigo buuggaagta ay qoraan aqoonyahanada iyo dhalinyarada qalinka la deriska ah.

Ganacsigaan waa ganacsi u baahan khibrad fiican. Maktabadaha daabaco buuggaagta afka Soomaaliga ku qoran ayaa ku yar dalkeenna, inta ku taalo dalka waxay ku daabacaan qiimo qaali ah maxaa yeelay waxay ogyihiin inaysan ku jirin tartan adag. Qaarkiis waxaa lagu xantaa inaysan si fiican wax u daabicin. Haddii aad furanayso ganacsigaan waxaad u baahan tahay inaad afka luuqadaada hooyo si fiican u taqaano si aad buuggaagta u tifatiri karto, sidoo kale aad la timaado daabacaad qurxoon.

Haddii lagu arko inaad si fiican u daabacdo buuggaagta waliba aad si fiican u tifatirto qoraalada ku qoran buuggaagta waxaad ku guulaysan kartaa xaddad balaaran oo macaamiil cusub ah, waliba si joogta ah. Sidoo kale uma baahnid inaad xarun ka furato magaalada. Waxaad xayaysiin ka sameyn kartaa baraha bulshada adigoo sameynsan kara telefoon –qaas kuu ah, emailada lagaaga soo xariiri lahaa iwm. Goobta gurigaaga waa inay noqotaa goob qaas kuu ah oo aad ugu tala gashay qabashada shaqadaan. Ogaaw, waa shaqo baahideedu ay jirto hadda, waliba xiligaan oo ay goobaha waxbarashada iyo jaamacaduhu samaynayaan kobac aad u sarreeya

 

  1. Lataliye Baarista Dagalka *SEO Consultant

Lataliyaha baarista dagalka ‘search engine optimization’ (SEO) waa qof khabiir ku ah hababka cilmi-baarista ee internetka, kaas oo ka caawiya website-yada macmiilka in si fudud loo helo.

SEO (Search Engine Optimization) waa u dabrida bogaga internet-ka ama dagalka si uu u noqdo mid la heli-og, oo bogaadu ka soo muuqdo tubta sare liiska natiijada ka dhalata marka uu qof weydiiyo erey/ereyo mashiinada raadinta sida google, yahoo ama bing, iyadoo la kordhinaayo muuqaalka iyo qiimeynta goobaha shabakada, taraafikada shabakada, iibka, iyo wax soo saarka ayaa guud ahaan kordhaayo.

Isku day inaad soo qortid wax naadir ah ama ku cusub bulshada, qiimo leh, la fahmi karo, aan laga soo guurin bog kale, ka duwan waxyaaabaha ay qoreen bogaga kale. Taas ma fududa, waxay u baahan tahay waqti iyo dadaalkeeda. Balse waa laguu mahad celin hadii aad la timaado wax la jeclaysto.

Khabiirka SEO ah ayaa falanqeyn ku sameeya yoolalka macaamiisha, istaraatiijiyada suuq-geynta, bartilmaameedka, iyo shabakada si loo go’aamiyo istaraatijiyada.

Mashiinada raadinta (search engines) ma aqrin karaan sawirada, sidaasi darteed kolkii aad isticmaasho Alt tag, waxuu mashiinka raadinta ogaanaa wax sawirka dhabtii uu yahay Qofka hawshaan gacanta ku haayo ee La taliyaha ah ayaa markaa bixin kara talooyin, baro macmiilka waxa la sameeyo iyo sida loo sameeyo. Shirkadaha ayaa u baahan qof noocaan ah oo qabiir ku ah hawlahaan dagalka ku saabsan sidoo kale qofka ganacsigaan bilaaba ayaa ku bilaabi kara asigoo gurigiisa jooga. Waa ganacsi wakhtigaaga iyo noloshaada aad adiga maamuli karto, awood badan ayaa gacantaada ku jirta, haddii aad aqoon fiican u leedahay lataliye-nimada cilmi barista dagalka.

 

  1. Qurxinta Boggaga Dagalka

Haddii aad taqaano qaababka loo qurxiyo boggaga dagalka (internetka) waxaa jiro website-yo badan oo u baahan in wax loo qurxiyo. Adigoo gurigaada joogo ayaad raadini kartaa macaamilka u baahan in website-ka loo qurxiyo.

Waxaad marka horre raadisaa website-yada u baahan in shaqadaas loo qabto, kadibna raadi emailadooda iyo teleefoonadooda si aad ugu dhaadhiciso inaad u qurxin karto website-kooda sida uu hadda yahay si ka wanaagsan.

Waxaad kali oo aad u baahantahay kombuyuuter “computer”, internet, iyo barnaamijka sofwere-ka aad ku qaban lahayd hawshaas. Kadibna la imaaw qaabka aad wax ugu dhaadhicini lahayd website-yadaas.

 

  1. Tifaftiraha Muuqaalada ‘video editor’

Ma leedahay qibrad wax lagu tifatiro? Ma tahay qof jecel qurxinta iyo wax soo saarista? Qofka qibradaan leh oo aad u isticmaali karo PhotoShop iyo Software-rada lagu qurxiyo muuqaalada iyo sawiraanta ayay ku habboon tahay innuu bilaabo ganacsigaan. Sidoo kale uma baahnid inaad xarun ka furato magaalada ee waxaad u baahan tahay inaad taqaano sida loo kasbado macaamiishaada.

Waxaa jira arroosyo u baahan in loo doobo muuqaalo qurxoon waliba loo tifatiro. Haddii la arko inaad si fiican hawshaan u qaban karto shaki kuma jiro inaad ka sameyn doonto dhaqaalle fiican.

Shaqsiyaadka Soomaaliyeed oo ku shaqeysta hawshaan waa kuwa intooda badan aanan balanta ku fiicnayn. Waxay yiraahdaan waqtigaas marka la gaaro muuqaalkaaga waa kuu diyaar, marka la gaaro wakhtigii lagu balamay dib ayay ugu dhacaan, wax diyaarsana lama haayo. Sidaas awgeed qofka hawshaan ganacsi bilaabaayo waa innuu noqda shaqsi ku wanaagsan balanta.

Dhibaatooyinka haysata ganacsata qaar waxaa wehel u ah inay been wax ku iibiyaan. Haddii aad rabto inaad bilaawdo ganacsigaan labo shey kudadaal, labadaas oo ah inaad illaaliso tayada muuqaalada aad sameynayso iyo balanta aad dadka u qabanayso.

Sida la wada ogsoon yahay, dad badan ayaa dareen ama fikir ganacsi maskaxdooda kusoo dhaca har iyo habbeen. Laakiin dadka intooda badani kuma dhiirradaan in fikradda ay meesha ka qaadaan ama u beddelaan wax qabad.  Marka aad go’aansato inaad bilawdo fikrad ganacsi, diiradana saarto hadafkaaga sida adigoo baabuur wado, waxaad dhisi kartaa ganacsi faa’iido leh oo guulaysta, laakiin waxay u baahan tahay cilmi baaris iyo qorsheyn.

Facebook Comments Box

Continue Reading

Xul