Arrimaha Amniga
Jabhadda Xoreynta Ogaadeeniya (ONLF) ma lagu tilmaami karaa “qas-wadayaal” mise waa “jabhad xornimo-doon ah”?
ONLF waxay ka dhalatay su’aal siyaasadeed oo qoto dheer: maxay tahay mustaqbalka siyaasadeed ee Soomaalida ku nool bariga Itoobiya, sideese loo xaqiijin karaa rabitaankooda?

Khilaafka siyaasadeed ee ka taagan dhulka Soomaalidu degto ee bariga Itoobiya—oo Soomaali badan ugu yeeraan Soomaali Galbeed ama Ogaadeeniya, halka dowladda Itoobiya si rasmi ah ugu taqaan Gobolka Soomaalida Itoobiya —waa muran fac weyn oo aan lagu soo koobi karin hal dhacdo ama hal urur. Wuxuu ku dhisan yahay taariikh xuduuddeed oo gumeysi ku salaysan, dagaallo qaran oo Soomaaliya iyo Itoobiya dhexmaray, isbeddellada nidaamka Itoobiya (gaar ahaan federaalka qowmiyadeed), iyo su’aal siyaasaddeed oo weli nool: yaa xaq u leh go’aaminta mustaqbalka siyaasaddeed ee Soomaalida deegaanka, sideese xaqaasi ula jaanqaadi karaa midnimada dhuleed ee Itoobiya iyo xasilloonida Geeska Afrika?
Su’aasha ah in Jabhadda Xoreynta Ogaadeeniya (ONLF) lagu tilmaami karo “qas-wadayaal” mise waa “jabhad xornimo-doon ah” ma laha jawaab hal dhinac ah. Waa arrin u baahan in lagu falanqeeyo taariikhda siyaasadeed ee Soomaalida Itoobiya, ujeeddooyinka ONLF, hababka ay u adeegsatay halgankeeda, iyo xaaladda amni ee maanta ka jirta Dowlad Deegaanka Soomaalida. Hadalladii Madaxweyne Mustafe Muxumed Cumar ee 10 Sebteembar 2026, oo uu ku sheegay in kooxo ONLF ah ay doonayaan inay deegaanka qalalaase geliyaan, waxay dib u soo nooleeyeen doodda ku saabsan mustaqbalka ururka iyo heshiiskii nabaddeed ee 2018.
Asalka taariikheed: xuduudihii gumeysiga iyo dhaxalkii colaadaha
Xudduudaha maanta kala gooya Soomaalida (Soomaaliya, Itoobiya, Jabuuti, Kenya) inta badan waxay ka dhasheen heshiisyo gumeysi oo aan si buuxda uga tarjumaynin isku-xirnaanta qowmiyadeed iyo dhaqan ee dadka deegaanka. Sidaas darteed, Soomaalida bariga Itoobiya waxay muddo dheer u ahayd “arrin qaran” oo ku jirta maskaxda siyaasiga Soomaaliyeed, isla markaana Itoobiya u ahayd “arrin amni” oo ku saabsan illaalinta xuduudaha iyo ka hortagga goosasho.
Dagaalladii Soomaaliya iyo Itoobiya (gaar ahaan 1977–1978) waxay xoojiyeen labadan aragti: Soomaaliya waxay xilliyo badan u aragtay dhulkaas inuu yahay dhul Soomaaliyeed oo “ka maqan”, halka Itoobiya ay u aragtay in halganka noocaas ahi yahay khatar toos ah oo lagu wiiqayo jiritaanka dawladnimada. Natiijada ka dhalatay waxay noqotay in dadka deegaanka ay marar badan ku dhacaan bartamaha loollan qaran oo ka weyn noloshooda maalinlaha ah: militarayn, barakac, iyo kala shaki siyaasaddeed.
Federaalka qowmiyadeed ee Itoobiya: ballanqaad is-maamul iyo xaqa is-go’aaminta
Kadib 1991, Itoobiya waxay qaadatay nidaam federaal qowmiyadeed, kaas oo aragti ahaan siinayay qowmiyadaha (oo ay Soomaalidu ku jirto) maamul goboleed, luuqad, iyo xuquuq siyaasaddeed oo ka ballaaran xilligii hore. Su’aasha muhiimka ah waa: federalism-ku ma yahay awood dhab ah oo deegaanka lagu maamulo mise waa qaab sharci oo u adeegaya xakamaynta xarunta?
Khilaafka Soomaalida bariga Itoobiya wuxuu si gaar ah u kululaadaa marka la taabto qodobka is-go’aaminta. Haddii deegaanka uu dareemo in federaalku yahay “magac” oo aan shaqayn, waxaa kordha fikradda ah in dariiqooyinka sharciga ah ay xiran yihiin—taas oo mararka qaar dhalisa mucaarad sii xoogaysta, xittaa hubeysan. Dhanka kale, haddii federaalku noqdo mid wax-ku-ool ah (is-maamul, adeegyo, ka-qaybgal, iyo xaqiijin xuquuq), wuxuu noqon karaa hab lagu yareeyo rabshadda oo lagu dhiso kalsooni dowladnimo.
ONLF iyo asalka halgankeeda, Heshiiskii nabadda 2018 iyo isbeddelka ONLF
ONLF waxay soo baxday 1980-meeyadii iyadoo sheeganaysa inay u halgamayso xaqa Soomaalida ku nool bariga Itoobiya inay go’aansadaan mustaqbalkooda siyaasaddeed. Sidaas darteed, taageerayaasheedu waxay ururka u arkaan dhaqdhaqaaq siyaasaddeed iyo qaranimo oo ka dhashay taariikhda muranka xudduudaha, Soomaalinimada iyo xiriirka adag ee Soomaaliya iyo Itoobiya. ONLF muddo dheer ma ahayn oo keliya urur siyaasaddeed. Waxay lahayd garab hubaysan oo dagaal la galay dowladda Itoobiya. Sidaas darteed, marka laga eego dhinaca amniga, dowladda Itoobiya waxay u aragtay ONLF khatar ku wajahan midnimada iyo xasilloonida dalka. Human Rights Watch waxay diiwaangelisay in ONLF ay muddo dheer ahayd koox hubaysan, iyadoo sidoo kale la diiwaangeliyey xadgudubyo culus oo lagu eedeeyay ciidamada dowladda Itoobiya iyo dhinacyo hubaysan intii uu socday dagaalku. Waxaana tusaalle aan la iloobin karin kugu filanin Jeel Ogaadeen.
Qaar badan oo ka mid ah maxaabiista hore ee la waraystay ayaa sheegay inay arkeen dad ku dhintay xabsiga gudahiisa, ka dib markii ay jirdil u geysteen saraakiisha xabsiga. Maxaabiista dumarka ah ayaa sheegay inuu jiray kufsi. Ilaalada xabsiga iyo xubno ka tirsan ciidanka Liyu boolis ayaa tacaddiyo u geystay maxaabiista, ayagoo amar ka haysta maamulka deegaanka. Ma jiro baaritaan ama kormeer micna leh oo lagu sameeyo xabsigaasi.
Jirdilka, falalka dulleynta ah, ciriiriga, cunno yarida, hurdo u diididda iyo daryeel caafimaad la’aanta ka jirta Jeel Ogaadeen ayaa la jaanqaadaya ciqaab wadareedka mudda dheer jiray ee ay dowladdu kula kacdo dadka lagu tuhmo inay taageeraan ONLF. Hay’adda Human Rights Watch ayaa horay u diiwaangelisay qaabkii ay ciidamada Itoobiya sanadihii 2007 iyo 2008 deegaanka Soomaalida uga geysteen dembiyo ka dhan ah aadanaha iyo kuwo dagaal intii uu socday howlgalkii ka dhanka ahaa ONLF, waxaana tacaddiyadaasi ka mid ahaa; dilal sharciga ka baxsan, jirdil iyo kufsi.
Halkii ay baaritaan micna leh ku samayn lahayd dembiyadii xilligaasi dhacay, ayaa dowladda Itoobiya waxa ay dhistay ciidanka Liyu boolis, kuwaasoo tan iyo 2008 deegaankaasi ka geystay dembiyo waaweyn oo kala duwan. Ciidankaasi ayaa si toos ah u hoos taga madaxweynaha dowlad deegaanka Soomaalida, Cabdi Maxamuud Cumar, oo loo yaqaan Cabdi Illey.
Waxaa warbixinta hay’adda xaquuqul insaanka ee Human Rights Watch lagu yiri cudurrada, biyaha aan nadiifka ahayn iyo fayadhawr xumida ayaa ku badan Jeel Ogaadeen, maxaabiistuna waxa ay ka warrameen dad cudurro dilaacay ugu dhintay gudaha xabsiga. Maxaabiistii hore qaarkood ayaa hay’adda Human Rights Watch u sheegay in qaar ka mid ah meydadka ay qolalka yaaleen muddo dhawr maalmood ah. Qaar ka mid ah dumarka maxaabiista ah ayaa ku dhex dhalay xabsiga, ayagoo aan haysan umulisayaal xirfad leh, ama goob nadiif ah. Waxaa sidoo kale xaalad adag ku nool carruurta ku xiran Jeel Ogaadeen, oo qaarkood ku dhashay kufsi la sheegay inay geysteen ilaalada xabsiga. Maxaabiistii hore ayaa sheegay in hooyooyinka nuujinaya aanay helin cunno dheeraad ah, oo aysan jirin waxbarasho loo fidiyo carruurta. Tan iyo 2013, waxaa la sheegay in maxaabiista aan loo ogolaan cid soo booqata, ama in loo geeyo cunno iyo waxyaabaha kale.
Warbixinta hay’adda ayaa lagu sheegay sii deynta maxaabiista ayaa ku dhacda si aan qorshaysneyn, inta badanna kuma xirno sanadaha uu qofka xabsiga ku jiray. Maxaabiistii hore ayaa sheegay in siyaasiyiin sarsare oo uu ka mid yahay Cabdi Illey, madaxa ammaanka iyo taliyaha Liyu boolis, Cabdiraxmaan Labagole, ay si joogta ah u booqdaan xabsiga si ay ula hadlaan dadka halkaa ku xiran. Kuwa ugu daran ee tacaddiyada ka geysta Jeel Ogaadeen ayaa waxaa ka mid ah saraakiisha xabsigaasi. Maxaabiistii hore ayaa sidoo kale sheegay in saraakiisha xabsiga ay amraan jirdilka, kufsiga iyo cunno u diididda, mararka qaarna ay iyaguba ka qeyb qaataan kufsiga iyo jirdilka qaar.
Sidaas darteed, ONLF looma qiimeyn karo oo keliya magaca ay iyadu isku bixiso ama magaca ay dowladda u bixisay. Waxaa muhiim ah in la kala saaro ujeeddada siyaasaddeed ee ururka iyo habka loo marayo ujeeddadaas. Dhaqdhaqaaq sheeganaya aaya-katashiga wuxuu yeelan karaa cabasho siyaasadeed oo dhab ah, laakiin haddii kooxdu isticmaasho rabshad ka dhan ah rayidka ama jebiso sharciga dagaalka, falalkaas waa in si gaar ah loo qiimeeyo.
Isbeddel weyn ayaa dhacay 2018 markii dowladda Itoobiya iyo ONLF ay galeen heshiis nabadeed. Xukuumaddii Abiy Ahmed waxay ONLF iyo kooxo kale ka qaaday liiskii ururrada argagixisada, waxaana xubno iyo dagaalyahanno hore loogu oggolaaday inay dalka ku soo laabtaan. Human Rights Watch waxay sheegtay in heshiisyadaas ay abuureen fursad cusub oo ururradii hubaysnaa ugu gudbaan siyaasadda nabadeed. Tani waxay muhiim u tahay su’aasha maanta taagan. Haddii ONLF ay 2018 aqbashay waddada siyaasaddeed, dib-u-bilaabista dagaal hubaysan waxay noqon lahayd dib-u-noqosho istiraatiiji ah oo khatar gelin karta guulihii nabadeed ee la gaaray. Dhinaca kale, haddii garab ONLF ah uu aaminsan yahay in heshiiskii 2018 uusan keenin natiijadii laga filayay, waxaa loo baahan yahay in cabashadaas lagu wajaho wada-hadal iyo isla-xisaabtan, halkii si degdeg ah loogu noqon lahaa dagaal.
Hadalka Madaxweyne Mustafe Cagjar
Madaxweyne Mustafe Muxumed Cumar wuxuu si adag u cambaareeyay kooxaha uu ku tilmaamay kuwo siyaasiyan fashilmay, isagoo shay ieegnay shacabka u abuurayaan filasho ah in isbeddel iyo colaad cusub soo socdaan. Wuxuu sidoo kale sheegay in kooxahaasi aysan haysan awood siyaasadeed ama taageero shacab oo ku filan gudaha deegaanka. Hadalka madaxweynaha waxaa laga fahmi karaa dhinaca amniga inuu yahay fariin loogu talagalay in looga hortago cabsi iyo hubaysnaan cusub. Haddii koox hubaysan ay si cad u sheegto inay dagaal dib u bilaabi karto, dowladda deegaanka waxay u arki kartaa arrintaas khatar amni oo u baahan in la hor istaago.

Hadalka madaxweynaha waa mowqif siyaasadeed oo ka yimid hoggaanka maamulka, mana aha caddayn madax-bannaan oo xaqiijinaysa in ONLF oo dhan ay doonayso dagaal. Tani waxay muhiim tahay sababtoo ah ONLF maanta waxay wajahaysaa kala qaybsanaan hoggaamineed. Warbixinno soo baxay 2026 waxay tilmaamayaan laba garab oo waaweyn: garab uu hoggaamiyo Cabdikariin Sheekh Muuse Qalbidhagax oo fadhigiisu yahay Jigjiga, iyo garab dibadda ku sugan oo uu hoggaamiyo Cabdiraxmaan Maxamed Sheekh Mahdi. Waxaa intaas dheer, garabka Qalbidhagax wuxuu 2026 sheegay inuu ku dheggan yahay heshiiskii nabadda ee 2018, isla markaana uu ka soo horjeedo tallaabo kasta oo wax u dhimi karta nabadda.
Amniga iyo khatarta dib-u-bilaabista dagaalka
Marka laga eego dhinaca amniga, dib-u-bilaabista dagaalka waxay yeelan kartaa cawaaqib ka baxsan ONLF iyo dowladda Itoobiya. Waxay saameyn kartaa shacabka, ganacsiga, barakaca, xiriirka Soomaaliya iyo Itoobiya, iyo guud ahaan xasilloonida Geeska Afrika. Taariikhdu waxay muujisay in militarization-ka deegaanka uu sababi karo silsilad khatar ah: dowladda waxay kordhisaa ciidanka, kooxaha mucaaradku waxay kordhiyaan hubka, shacabka ayaana dhexda kaga dhaca. Human Rights Watch waxay hore u diiwaangelisay eedeymo culus oo ku saabsan tacaddiyada ciidamada ammaanka iyo Liyu Police, iyadoo sidoo kale sheegtay in ONLF ay qayb ka ahayd colaadda hubaysan.
Waxaa loo baahan yahay in la xalliyo sababaha siyaasadeed ee keeni kara in qayb ka mid ah bulshada ay mar kale u aragto hubka waddada keliya ee isbeddelka. Marka si dhexdhexaad ah loo eego, ONLF si fudud looguma magacaabi karo “qas-wadayaal” oo keliya, sidoo kalena dhammaan taariikhdeeda looma sifayn karo “halgan xornimo-doon oo aan wax qalad ah lahayn.” ONLF waxay ka dhalatay cabasho siyaasaddeed iyo qaranimo oo dhab ah, laakiin sidoo kale waxay muddo dheer adeegsatay halgan hubaysan oo sababay khatar amni iyo eedeymo la xiriira xadgudubyo. Heshiiskii 2018 wuxuu bixiyay waddo kale: in halgankii hubaysnaa loo beddelo tartan siyaasadeed. Sidaa darteed, haddii garab ka tirsan ONLF uu hadda ka fikiro dib-u-bilaabista dagaal, arrintaasi waa in loo arkaa khatar amni oo culus, laakiin jawaabteedu waa inay noqotaa mid isku darta amni, wada-hadal iyo xal siyaasadeed. Mustafe Cagjar wuxuu xaq u leeyahay inuu difaaco nabadda iyo xasilloonida deegaanka, laakiin xasillooni waarta laguma dhisi karo cambaareyn keliya. Sidoo kale ONLF haddii ay doonayso inay yeelato sharciyad iyo taageero siyaasadeed waa inay muujisaa in hadafkeeda lagu gaari karo siyaasadda, doorashooyinka iyo wada-hadalka.
Ugu dambayn, ONLF waxaa si cilmiyeed sax u ah in loo arko urur taariikh ahaan isku daray siyaasadda iyo halgan hubaysan; ma aha sax in ururka oo dhan lagu qeexo hal eray oo keliya. Mustaqbalka Soomaalida Itoobiya wuxuu ku xirnaan doonaa in khilaafka siyaasaddeed lagu beddelo hannaan dadka deegaanka siinaya cod, amni, xuquuq siyaasadeed iyo horumar dhaqaale, halkii dib loogu noqon lahaa dagaal aan xal waara keenin.
Arrimaha Amniga
Madaxweyne Xasan: “Al-Shabaab mar dambe Soomaaliya oo dhan ma qabsan doono”
“Dagaalkani waxaa laga yaabaa inuu sii socdo muddo yar oo dheeraad ah, laakiin ma jirto wax suurtagal ah oo Al-Shabaab ay mar kale dalka oo dhan kula wareegi karto” – ayuu yiri Xasan Sheekh.

Madaxweynaha Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud ayaa sheegay in dagaalka lagula jiro kooxda Al-Shabaab uu sii socon karo muddo kale, balse uusan jirin suurtagal ay kooxdaasi mar kale kula wareegi karto gacan-ku-haynta guud ee dalka.
Madaxweynaha oo wareysi siiya warbaahinta Alajzeera ayaa sheegay in Al-Shabaab xilli hore ay si weyn ugu fidday dalka, xitaa Madaxtooyada Soomaaliya ay weerarro kala kulmi jirtay meel aad ugu dhow, halka maanta uu sheegay in kooxda ay boqolaal kiiloomitir u jirto Muqdisho. “Dagaalkani waxaa laga yaabaa inuu sii socdo muddo yar oo dheeraad ah, laakiin ma jirto wax suurtagal ah oo Al-Shabaab ay mar kale dalka oo dhan kula wareegi karto” – ayuu yiri Xasan Sheekh Maxamuud, Madaxweynaha Soomaaliya.
Wuxuu tilmaamay in xaaladda amni ee Soomaaliya ay isbeddeshay, isagoo ku dooday in horumar laga sameeyay dagaalka ka dhanka ah Al-Shabaab, marka loo eego xilligii kooxda ay awoodda badan ku lahayd qeybo badan oo dalka ah. Madaxweynaha ayaa sidoo kale meesha ka saaray suurtagalnimada in Soomaaliya ay dib ugu laabato dagaallo sokeeye, dagaallo beeleed ama dagaal siyaasadeed.
“Al-Shabaab inay soo laabato waa wax aan suurtagal ahayn, sidoo kalena suurtagal ma aha in dalku dib ugu laabto dagaal sokeeye, dagaal beeleed ama dagaal siyaasadeed” – ayuu yiri Madaxweynaha. Hadalka madaxweynaha Soomaaliya ayaa yimid, iyadoo qaar kamid ah siyaasiyiinta mucaaradka ay aaminsan yihiin in haddii Soomaalidu dhexdeeda xal ka gaari weydo khilaafkeeda ay fursad u siin karto Al-shabaab inay dalka la wareegaan, caalamkuna ka sii jeesto arrimaha Soomaaliya kaddib in ka badan 30 sano oo ay taageerayeen.
Dhinaca kale, Wasiirka Wasaaradda Difaaca ee Soomaaliya, Axmed Macallin Fiqi ayaa eedeymo culus u jeediyay siyaasiyiin ka tirsan xubnaha mucaaradka Soomaaliya, isagoo ku eedeeyay inay shirar ku saabsan Soomaaliya ku qabanayaan magaalada Abuu Dhabi ee dalka Imaaraadka Carabta.
Wasiir Fiqi ayaa qoraal uu ku daabacay boggiisa Facebook ku sheegay in siyaasiyiinta uu tilmaamay ay yihiin kuwo aan rajo ka lahayn mustaqbalka siyaasadeed ee dalka Soomaaliya, isagoo sidoo kale ku eedeeyay inay wadaan qorsheyaal uu sheegay inay khatar ku yihiin dawladnimada iyo xasilloonida dalka.
Wasiirka ayaa sidoo kale isbarbardhig ku sameeyay siyaasiyiinta uu eedeynayo iyo kooxda RSF ee dagaalka kula jirta dowladda Suudaan, isagoo sheegay in labada dhinac shir loogu qabtay meel isku mid ah, isla markaana uu ku eedeeyay siyaasiyiintaas inay halkaas kaga baranayaan sida shaqada kuwa adeegsanaya u gudanayaan.
Fiqi ayaa qoraalkiisa ku sheegay in siyaasiyiintaasi ay Soomaaliya kusoo laaban karaan iyagoo huwan qorsheyaal uu ku tilmaamay ‘shirqoollo ka dhan ah dawladnimada iyo nabadda’ isagoo ka digay in ay isku dayi karaan abaabulka maleeshiyaad iyo soo celinta hoggaamiye-kooxeedyada.
Wasiirka ayaa ugu dambeyn sheegay in dowladda Soomaaliya ay waajib ku tahay inay si adag uga hortagto cid kasta oo uu sheegay inay khatar ku tahay nabadda, dawladnimada, qarannimada iyo madaxbannaanida dalka. Wuxuu sidoo kale adeegsaday erayga ‘khaa’inul waddan’ isagoo sheegay in qof kasta oo sidaas lagu tilmaamo ‘abaalkiisa la marsiin doono’.
Arrimaha Amniga
Somaliland oo sheegtay inay taageersan tahay in Itoobiya ay hesho marin baddeed
Somaliland iyo Itoobiya ayaa Heshiis is-afgarad kala saxiixday bishii Janaayo 2024, waxaana uu ku saabsanaa in Itoobiya loo fududeeyo helitaanka marin badeed.

Xukuumadda Somaliland ayaa sheegtay inay si joogto ah u taageertay heshiisyo lagu siinayo Itoobiya marin ay ka hesho badda, iyadoo sheegtay in iskaashiga noocaas ah uu horseedi karo dan wadaag iyo horumar goboleed.
Wasaaradda Arrimaha Dibadda iyo Iskaashiga Caalamiga ah ee Somaliland ayaa bayaan ay soo saartay 3-dii Octoobar 2026, ku sheegtay in ay taageersantahay qorsheyaasha u oggolaanaya Itoobiya inay hesho marin badeed loo maro heshiisyo labada dhinacba faa’iido u leh.
Wasaaraddu waxay sheegtay in dowladda Soomaaliya ay si toos ah uga hor imaanayso mowqifkeeda ku aaddan helitaanka marin badeed ee Itoobiya, iyadoo tilmaantay in ololaha Muqdisho ee ka dhanka ah is-afgaradkii Itoobiya iyo Somaliland ee 2024 uu yahay mid ka hor imanaya taageerada ay sheegtay dowladda Soomaaliya inay u hayso Itoobiya si ay u hesho marin badeed.
“Dowladda Somaliland waxay si joogto ah u taageertay heshiisyo gorgortan lagu gaaro oo u oggolaanaya Jamhuuriyadda Federaalka Itoobiya inay hesho marin badeed iyada oo loo marayo iskaashi labada dhinacba faa’iido u leh” – ayaa lagu yiri bayaanka Wasaaradda Arrimaha Dibadda Somaliland. Somaliland waxay sidoo kale sheegtay inay diiddan tahay faragelin lagu sameeyo heshiisyada ay la gasho dhinacyada kale, iyadoo ku adkaysatay inay sii wadi doonto heshiisyo ay ku sheegtay inay ixtiraamayaan madax-bannaanida isla markaana horumarinaya barwaaqada gobolka.
Somaliland iyo Itoobiya ayaa Heshiis is-afgarad kala saxiixday bishii Janaayo 2024, waxaana uu ku saabsanaa in Itoobiya loo fududeeyo helitaanka marin badeed. Heshiiskaas ayaa sababay khilaaf diblomaasiyadeed oo xooggan oo ka dhex qarxay Soomaaliya iyo Itoobiya, iyadoo Muqdisho ay ku tilmaantay inuu xadgudub ku yahay madax-bannaanida Soomaaliya.
Hadalkan Somaliland ayaa ku soo beegmaya xilli Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud uu sheegay in Soomaaliya aysan diidnayn in Itoobiya hesho marin badeed, isaga oo xusay in arrintaasi ku imaan karto heshiis wadajir ah oo lagu isticmaalo dekedaha Soomaaliya.
“Soomaaliya ma oggolaanayso in Israa’iil saldhig militari ay ka sameysato Somaliland”
– ayuu yirri Xasan Sheekh Maxamuud, Madaxweynaha Soomaaliya.
Madaxweynaha muddo dhaafka ah ee Villa Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud ayaa sheegay in Soomaaliya aysan aqbali doonin joogitaan Israa’iil oo ka jira dalka, gaar ahaan qorshayaal uu sheegay inay Israa’iil ka waddo magaalada Berbera iyo garoonkeeda diyaaradaha.
Madaxweyne Xasan Sheekh oo wareysi uu siiyay barnaamijka “Al-Muqabila” ee Al Jazeera oo si buuxda loo baahin doono maalinta Axadda ayaa sheegay in Israa’iil ay qorsheynayso inay saldhig baddeed ka samaysato Berbera, isla markaana ay isticmaasho garoonka diyaaradaha magaaladaasi. Madaxweynaha ayaa sheegay in ujeeddada dhabta ah ee tallaabooyinkan ay tahay in Israa’iil ay ugu dhowaato dalalka Khaliijka iyo Iiraan. Waxa uu intaas ku daray in Soomaaliya ay si adag uga hortagi doonto waxa uu ku tilmaamay caqabadda ka dhalanaysa dhaqdhaqaaqyada Israa’iil.
Waxa uu sidoo kale sheegay in dadka ku nool Somaliland ay si buuxda uga soo horjeedaan joogitaanka Israa’iil, isagoo xusay in Muqdisho ay arrintan uga shaqeyn doonto qaab ilaalinaya madaxbannaanida iyo danaha Soomaaliya. Xasan Sheekh ayaa sheegay in Soomaaliya ay hore ula kulantay isku dayo lagu doonayay in lagu qaato qaybo ka mid ah biyaha dhuleed ee Soomaaliya, kuwaas oo uu sheegay in dib loogu soo celiyay iyadoo la adeegsanayo sharciga caalamiga ah.
Waxa uu sidoo kale xusay isku day kale oo lagu doonayay in qayb ka mid ah dhulka Soomaaliya loo adeegsado helitaanka marin badeed, balse Muqdisho ay diidday. “Markan sidoo kale waxaan aaminsanahay inaan ka gudbi doonno caqabadda ay Israa’iil waddo” – ayuu yiri Xasan Sheekh Maxamuud, Madaxweynaha Soomaaliya.
Isagoo ka hadlayay xiriirka Soomaaliya iyo Itoobiya, Xasan Sheekh wuxuu sheegay in labada dal uu ka dhexeeyo xiriir wanaagsan, isla markaana uu tan iyo markii uu xilka markale qabtay dadaal ku bixiyay xoojintiisa. Waxa uu sheegay in Soomaaliya aysan wax diidmo ah ka qabin in Itoobiya oo ah dal aan bad lahayn ay badda uga soo baxdo dhulka Soomaaliya ama ay hesho marin ganacsi oo badeed.
Madaxweynaha ayaa sheegay in Soomaaliya ay diyaar u tahay inay Itoobiya u oggolaato isticmaalka laba ama saddex dekedood oo Soomaaliyeed si ay ugu soo dejiso ama uga dhoofiso badeecooyin. Waxa uu tilmaamay in arrintan lagu saleyn karo heshiisyo dhaqaale oo qeexaya khidmadaha iyo canshuuraha la xiriira adeegyada dekedaha.
Sida uu sheegay Xasan Sheekh, Itoobiya waxay Soomaaliya u sheegtay inay u baahan tahay marin badeed balse illaa hadda ma aysan soo gudbin codsi rasmi ah oo arrintaas ku saabsan. Madaxweynaha Soomaaliya ayaa sidoo kale ka hadlay xaaladda amni ee gobolka, isagoo sheegay in Xuutiyiintu ay xasillooni-darro ka abuureen gobolka isla markaana ay carqaladeeyeen isu-socodka maraakiibta ee marinka Bab al-Mandab. Waxa uu tilmaamay muhiimadda marin-biyoodkaasi u leeyahay ganacsiga caalamka.
Dhanka kale, Xasan Sheekh ayaa sheegay in Mareykanku uu weli yahay saaxiibka ugu xooggan Soomaaliya, isagoo xusay in labada dal uu ka dhexeeyo iskaashi amni oo socda. Isagoo ka hadlayay dagaalka lagula jiro kooxda Al-Shabaab, wuxuu sheegay in kooxdaasi aysan hadda ka jirin magaalooyinka waaweyn ee Soomaaliya isla markaana aysan jirin fursad ay mar kale dalka gacanta ugu dhigto.
Arrimaha Amniga
MW Xasan Sheekh: “Xuutiyiintu waxay xasillooni-darro ka wadaan gobolka, waxayna carqaladeynayaan maraakiibta Babul Mandab”
“Waxaan jeclaan lahayn inaan aragno Yemen nabdoon, Yemen midaysan oo u shaqaysa gobolka” – ayuu yiri Madaxweynaha Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud.

Madaxweynaha Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud ayaa kooxda Shiicada ee Xuutiyiinta dalka Yemen ku eedeeyay inay qayb ka yihiin xasillooni-darrada gobolka, isla markaana ay carqaladeynayaan isu-socodka maraakiibta ee marin-biyoodka Bab al-Mandab.
Wareysi gaar ah oo uu siiyay Al-Jazeera ayuu Xasan Sheekh ku sheegay in Soomaaliya ay jeclaan lahayd in Yemen ay noqoto dal nabdoon oo midaysan, isla markaana si wanaagsan ula falgala dalalka gobolka. “Waxaan jeclaan lahayn inaan aragno Yemen nabdoon, Yemen midaysan oo u shaqaysa gobolka” – ayuu yiri Madaxweynaha Soomaaliya, Xasan Sheekh Maxamuud.
Hase yeeshee, wuxuu sheegay inuusan aaminsanayn in Xuutiyiintu ay hadda awood ama rabitaan u leeyihiin inay ka shaqeeyaan midnimada iyo xasilloonida Yemen. Madaxweynaha ayaa si gaar ah Xuutiyiinta ugu eedeeyay inay ka baxsan yihiin xeerarka iyo qaab-dhismeedka caalamiga ah, isagoo sheegay in ficilladooda ay saameyn ku yeesheen amniga iyo xasilloonida gobolka.
“Dhibaatada Yemen waqtigan waa Xuutiyiinta” – ayuu yiri Xasan Sheekh, isaga oo intaas ku daray in kooxdaasi ay tahay cidda uu ku eedeeyay inay xasillooni-darrada ka waddo gobolka. Soomaaliya ayaa juqraafi ahaan ku taalla dhinaca Koonfureed ee Gacanka Cadmeed iyo Bab al-Mandab, waxaana xeebaha dalka soo gaara dad ka cararaya colaadaha ka jira Yemen.
Kooxda Xuutiyiinta Yemen iyo Al-Shabaab oo yeeshay iskaashi qarsoodi ah
Wargeyska Mareykanka laga leeyahay ee Wall Street Journal ayaa sheegay in Xuutiyiinta Yemen iyo kooxda Al-Shabaab ee Soomaaliya ay tan iyo sannadkii 2023 yeesheen iskaashi qarsoodi ah oo sii xoogeysanaya kaas oo la sheegay inuu ku saabsan yahay hub, tababar iyo isku-duwid dhinaca hawlgallada ah.
Wargeysku wuxuu sheegay in Al-Shabaab ay ka heshay Xuutiyiinta hub casri ah iyo tababarro la xiriira diyaaradaha aan duuliyaha lahayn iyo walxaha qarxa.
Dhanka kale, Xuutiyiinta ayaa la sheegay inay doonayeen taageero farsamo oo u suuragelisa inay rakibaan raadaarro lagu la socdo dhaq-dhaqaaqa maraakiibta ee biyaha u dhexeeya Yemen iyo Soomaaliya.
Sida uu qoray wargeysku hoggaamiye sare oo ka tirsanaa Al-Shabaab, Jibriil Yaxye Cali ayaa door muhiim ah ka qaatay dhismaha xiriirka labada dhinac, Jibriil ayaa lagu dilay duqeyn Mareykan ah bishii Febraayo ee sanadkan, iyadoo wargeysku sheegay inuu si qarsoodi ah ugu kala safri jiray Soomaaliya iyo Yemen isla markaana uu heli jiray fududeymo ay ka mid yihiin guri iyo baasaboor Yemen ah oo been abuur ah.
Wall Street Journal ayaa sidoo kale sheegtay in Al-Shabaab ay sannadkii 2024 u dirtay Xuutiyiinta wakiil lagu magacaabo Axmed Cilmi Samatar kaas oo la sheegay inuu gudbiyay liis hub iyo qalab milatari ah liiskaas waxaa ka mid ahaa gantaallo lidka diyaaradaha ah, gantaallada Katyusha, qoryaha toogashada dheer, diyaaradaha aan duuliyaha lahayn ee weerarka iyo qalabka aragga habeenkii.
Wargeysku wuxuu sheegay in shabakado tahriibin ah ay adeegsanayaan shirkado magac-u-yaal ah iyo dekedo ku yaalla Yemen si hubka looga soo gudbiyo Gacanka Cadmeed loona gaarsiiyo deegaanno xeebeedyo ku yaalla Waqooyiga Soomaaliya, kahor inta aan loo gudbin cutubyo ka tirsan Al-Shabaab oo ku sugan Koonfurta dalka.
Saraakiil Mareykan ah sida uu qoray wargeysku ayaa aaminsan in iskaashigan uu labada dhinac siin karo awood dheeraad ah oo ay ku ballaariyaan saameyntooda Badda Cas iyo Gacanka Cadmeed, Waxay sidoo kale ka digeen in xaaladdu ay khatar ku noqon karto amniga maraakiibta iyo isu-socodka tamarta ee suuqyada caalamka.
Arrimaha Amniga
Somaliland oo sheegtay in dowladda Soomaaliya aanay go’aamin karin xiriiradeeda diblomaasiyadeed
Somaliland ayaa horey u beenisay inay heshiis ku saabsan saldhig milateriga la gashay Israa’iil, iyadoo ku adkaysatay in xiriirkeedu yahay mid diblomaasiyadeed.

Maamulka gooni isugu taaga ah ee Waqooyi Galbeed Soomaaliya (Somaliland) ayaa si adag uga jawaabtay hadallo uu Madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud ku sheegay wareysi uu siiyay Al Jazeera, kuwaas oo uu kaga hadlay xiriirka Somaliland iyo Israa’iil, gaar ahaan sheegashada ah in Israa’iil ay qorsheynayso saldhig baddeed oo laga sameeyo Berbera iyo in la isticmaalo garoonka diyaaradaha magaaladda.
Wasaaradda Arrimaha Dibadda iyo Iskaashiga Caalamiga ah ee Somaliland ayaa bayaan ay soo saartay 3-dii Oktoobar 2026 ku sheegtay inay diiddan tahay waxa ay ku tilmaantay sheegashooyin marin-habaabin ah oo Madaxweynaha Soomaaliya uu ka sheegay wareysiga. Wasaaraddu waxay sheegtay in Soomaaliya aysan awood u lahayn inay go’aamiso xiriirrada diblomaasiyadeed ee Somaliland ama ay magaca shacabka Somaliland ku hadasho.
Somaliland waxay bayaankeeda ku xustay in ay xornimadeeda qaadatay 26-kii Juun 1960, ka hor intii aan Soomaaliya xornimada qaadan 1-dii Luulyo 1960. Waxay sidoo kale sheegtay in gooni-isutaagii 18-kii Maay 1991 uu dib u xaqiijiyay dowladnimadeeda, iyadoo intaas ku dartay in muddo ka badan saddex iyo soddon sano ay dhistay hay’ado dowladeed, qabatay doorashooyin.
Wasaaradda ayaa si gaar ah uga hadashay xiriirka Somaliland iyo Israa’iil, iyadoo sheegtay in xiriirka labada dhinac uu ka tarjumayo go’aannada madaxbannaan ee labada dhinac iyo iskaashi diblomaasiyadeed. Waxay sidoo kale ku tilmaantay sheegashada ah in Berbera loo adeegsan doono goob weerarro loogu qaado dalal kale mid aan sal lahayn, iyadoo sheegtay in Somaliland ay ka go’an tahay xiriirro nabadeed iyo iskaashi gobolka ah. Somaliland ayaa horey u beenisay inay heshiis ku saabsan saldhig milateriga la gashay Israa’iil, iyadoo ku adkaysatay in xiriirkeedu yahay mid diblomaasiyadeed.
Somaliland ayaa sidoo kale sheegtay inay taageersan tahay heshiisyo u oggolaanaya Itoobiya inay hesho marin badeed oo lagu gaaro iskaashi labada dhinac faa’iido u leh. Waxay dhaliishay mowqifka Muqdisho ee ku aaddan is-afgaradkii Itoobiya iyo Somaliland ee 2024, iyadoo sheegtay in faragelinta lagu sameeyo heshiisyadeeda iyo xiriirradeeda dibadda ay tahay mid aan la aqbali karin. Wasaaraddu waxay ugu dambayn cambaaraysay waxa ay ku tilmaantay hanjabaadaha xoogga iyo faragelinta arrimaheeda gudaha, iyadoo sheegtay inay sii wadi doonto ilaalinta madaxbannaanideeda iyo raadinta diblomaasiyad nabadeed.
Madaxweynaha Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud oo wareysi uu siiyay AlJazeera kaga hadlay arrintan, ayaa sheegay in Soomaaliya aysan xaalad kasta ku aqbali doonin joogitaanka Israa’iil, isagoo sheegay in Israa’iil ay qorshaynayso inay saldhig badeed ka samaysato Berbera isla markaana ay isticmaasho garoonka diyaaradaha magaalada. Madaxweyne Xasan Sheekh ayaa sidoo kale sheegay in ujeeddada uu u arko qorshahaasi ay tahay in Israa’iil ay ugu dhowaato dalalka Khaliijka iyo Iiraan, isagoo intaas ku daray in Soomaaliya ay ka hortagi doonto waxa uu ku tilmaamay caqabadda ka dhalanaysa tallaabooyinka Israa’iil.
Madaxweynaha Soomaaliya ayaa sidoo kale sheegay in dadka Somaliland ay si buuxda uga soo horjeedaan joogitaanka Israa’iil, isagoo ku adkaystay in Muqdisho ay arrintan uga shaqayn doonto qaab uu sheegay inuu ilaalinayo madaxbannaanida iyo danaha Soomaaliya. “Markan sidoo kale waxaan aaminsanahay inaan ka gudbi doonno caqabadda ay Israa’iil waddo” – ayuu yiri Madaxweyne Xasan Sh. Maxamuud.
Arrimaha Amniga
Muqdisho: “Itoobiya naguma wargelin qorshe ay ciidamadeeda Soomaaliya uga saarayso”
Itoobiya waxay Soomaaliya ku leedahay kumannaan askari oo qayb ka mid ah ay ka hawlgalaan AUSSOM, halka ciidamo kale ay ku joogaan heshiisyo amni oo laba geesood ah.

Dowladda Soomaaliya ayaa sheegtay inaysan wax ogeysiis ah ka helin Itoobiya oo ku saabsan qorshe ay ciidamadeeda uga saarayaan Soomaaliya, kaddib markii ay soo baxday warbixin sheegtay in Addis Ababa ay qorshaynayso inay Soomaaliya kala baxdo in ka badan 3,000 oo askari.
Warbixin ay dhawaan Bloomberg baahisay ayaa lagu sheegay in ciidamada Itoobiya ay ka bixi karaan Soomaaliya maalmaha ama toddobaadyada soo socda, iyadoo dagaallada dib uga qarxay Itoobiya gaar ahaan gobolka Tigray, ay dowladda Addis Ababa ku qasbayaan inay ciidamo u wareejiso gudaha dalka.
Masuul ka tirsan Wasaaradda Gaashaandhigga Soomaaliya oo la hadlay warbaahinta Bloomberg ayaa u sheegay in Muqdisho aan loo soo gudbin wax qorshe rasmi ah oo ku saabsan bixitaanka ciidamada Itoobiya. Sida laga soo xigtay warbixinnada Itoobiya sidoo kale si rasmi ah uma aysan xaqiijin qorshaha la sheegay.
Ilaa hadda ma cadda tirada ciidamada dhab ahaan laga saari karo Soomaaliya iyo goobaha ay ka hawlgalaan. Sidoo kale lama xaqiijin in qorshuhu khuseeyo ciidamada Itoobiya ee ka tirsan Hawlgalka Midowga Afrika ee Taageerada iyo Xasilinta Soomaaliya (AUSSOM), ciidamada ku jooga heshiisyada amni ee labada dal ama labada qaybood.
Itoobiya waxay Soomaaliya ku leedahay kumannaan askari oo qayb ka mid ah ay ka hawlgalaan AUSSOM, halka ciidamo kale ay ku joogaan heshiisyo amni oo laba geesood ah. Addis Ababa ayaa muddo dheer kaalin ku lahayd dagaalka ka dhanka ah Al-Shabaab gaar ahaan deegaannada ku dhow xuduudda labada dal.
Wararka ku saabsan bixitaanka ciidamada ayaa kusoo beegmaya xilli dagaallo culus ay dib uga bilowdeen Waqooyiga Itoobiya, iyadoo ciidamada dowladda iyo xoogagga Tigray ay isku dhaceen. Reuters ayaa maanta sheegtay in ciidamada federaalka Itoobiya ay dib ula wareegeen garoonka diyaaradaha Alula Aba Nega ee magaalada Mekelle taas oo muujinaysa inuu dagaalku sii xoogeysanayo.
Dhinaca kale, Ciidamada Tigray Peace Force (TPF) ee taageersan dowladda Itoobiya ayaa sheegay in ay la wareegeen gacan ku haynta Garoonka Caalamiga ah ee Alula Aba Nega oo ah garoonka ugu weyn ee u adeega magaalada Mekelle ee caasimadda gobolka Tigray.
Sheegashadan si madaxbannaan looma xaqiijin, iyadoo AFP ay sheegtay in xannibaadaha gelitaanka iyo hakadka isgaarsiintu ay adkeynayaan in si madaxbannaan loo xaqiijiyo xaaladda ugu dambeysay ee dagaalka. Sheegashada la xiriirta garoonka ayaa timid xilli ciidamada taageersan dowladda ay u soo dhowaanayaan magaalada Mekelle.
Reuters ayaa sidoo kale sheegtay in Tigray Peace Force ay sheegatay inay gacanta ku dhigtay Milazat oo qiyaastii 20 kiiloomitir Koonfur-Bari kaga beegan Mekelle balse sheegashadaasna aan si madaxbannaan loo xaqiijin. Garoonka Alula Aba Nega waxaa horay 23-kii Sebteembar ula wareegay ciidamada Tigray, taasoo keentay in Ethiopian Airlines ay hakiso duullimaadyadii ku wajahnaa Mekelle iyo garoomo kale oo ku yaalla Tigray.
Horumarradan ayaa yimid kadib dhowr maalmood oo dagaallo culus ay dhex marayeen ciidamada Tigray iyo kuwa taageersan dowladda Itoobiya. Xogta la socodka colaadaha ayaa sidoo kale muujinaysa in ciidamada dowladda ay dib ula wareegeen dhulal ka tirsan gobolka Afar oo ay ku jiraan Abala, Erebti iyo Megale.
Dagaalladan ayaa ku soo beegmaya xilli uu si weyn u xumaaday xiriirka u dhexeeya dowladaha Itoobiya, Ereteriya iyo Masar, iyadoo labada dal ay toddobaadkan jareen xiriirkoodii diblomaasiyadeed. Kadib markii Itoobiya ay Masar iyo Ereteriya ku eedeysay hurinta colaadaha ka aloonsan gudaha Waqooyiga Itoobiya taasoo sababtay ugu dambeyn inay safaaradaha la kala xirto.
Arrimaha Amniga3 months agoKooxda Al-Shabaab oo weerar xooggan ku qaaday talis ay wada degnaayeen CXD iyo macwiisleyda
Geeska Afrika3 months agoWasiirkii Difaaca Jabuuti Xasan Cumar Maxamed Burhaan ayaa ku geeriyooday isbitaal ku yaal Paris
Geeska Afrika2 months agoBoqolaal qof oo ka qaxay Tigray una gudbay dalka Suudaan kadib dagaal ka qarxay xadka Itoobiya
Sirdoonka & Militariga3 months agoSacuudiga oo bilaabay qorshe kumanaan askar Soomaali uu ku tababaraayo
Ganacsiga2 months agoSoomaaliya oo si rasmi ah u ansixisay ku biirista Aagga Ganacsiga Xorta ah ee Afrika
Sirdoonka & Militariga3 months agoWafdi jeneraallo ah oo ka socda dalka Turkiga oo soo gaaray magaaladda Muqdisho
Soomaaliya2 months agoSoomaaliya oo la dhibaatoonaysa khilaaf ka dhashay xukun isku dhajin lagu eedeeyay Xasan Sheekh Maxamuud
Diblomaasiyadda3 weeks agoMareykanka oo Devin Kennington usoo magacaabay inuu noqdo safiirka cusub ee Soomaaliya
Afrika3 months agoAljeeriya iyo Maali ayaa dib u soo celiyay xiriirkooda ka dib khilaaf sanad socday oo u dhexeeyay
Ameerika3 months agoMareykanka oo baadigoobaya muwaadin asal ahaan kasoo jeedda Soomaaliya
Ameerika3 months agoDowladda Mareykanka oo Soomaaliya ku dartay dalalka ugu khatarta badan ee muwaadiniinteeda ay booqdaan
Doorashada3 months agoDoorashada Galmudug oo sababo awgeed dib loogu dhigay 30-ka bishaan
Arrimaha Amniga2 months agoNISA oo sheegtay inay gacanta ku dhigtay Sagaal xubnood oo ka tirsan Al-Shabaab
Arrimaha Amniga2 months agoMaamulka Puntland oo feylaha jaray dammaca Villa Soomaaliya ee deegaannada Puntland
Arrimaha Amniga3 months agoMareykanka oo loogu baaqay inuu joojiyo taageerida militari iyo mida amni ee uu siiyo dowladda Soomaaliya
Arrimaha Amniga3 months agoDagaalka culus oo u dhexeeya ciidamada Puntland iyo PSF oo ka soconaya gobolka Bari
Yurub2 weeks agoDhalinyarro Soomaali ah oo Iswiidhan laga masaafurinayo, iyadoo hooyadood iyo walaalahood ay dalka ku nool yihiin
Ganacsiga & Dhaqaalaha3 months agoKenya oo walaac ka muujisay suuq xumo la xiriirta khaadka maandooriyaha ay u soo dirto Soomaaliya
Arrimaha Amniga3 months agoSoomaaliya oo xal u raadinaysa ciidamada AUSSOM ee qeybta ka ah hawlgalka amniga Soomaaliya
Doorashada2 months agoGuddiga Madaxbannaan ee Doorashooyinka Qaranka iyo Soohdimaha oo lagu eedeeyay hab-dhaqan ka fog guddi doorasho
Arrimaha Amniga3 months agoHoggaamiye sare oo ka tirsan kooxda Al-Shabaab oo lagu qabtay xadka u dhexeeya Soomaaliya iyo Kenya
Arrimaha Amniga2 months agoCabdirashiid Janan oo muddo kadib dib ugu goosanaayo Maamulka Jubbaland
Geeska Afrika2 months agoDhulgariir xooggan oo ka dhacay dalka Masar, Soomaalida ku nool Qaahira oo cabsi xooggan ku abuuray
Afrika2 months agoKalfadhiga 49-aad ee Golaha Fulinta Midowga Afrika oo ka furmay Addis Ababa
Soomaaliya3 months agoMareykanka oo si weyn ugu carootay rag ka tirsan CXDS kuwaasi oo ku istaagay calanka dalka Mareykanka
Sirdoonka & Militariga2 months agoSoomaaliya oo taageertay isbahaysiga cusub ee amniga Badda Cas ee Sacuudigu hoggaaminayo
Siyaasadda Arrimaha Dibadda3 months agoDowladda Turkiga oo kordhinaysa joogitaanka ciidamadeeda ee gudaha Soomaaliya
Arrimaha Amniga2 months agoCabdiraxmaan Cirro oo kala furfurid kuwado Maamul Goboleedka Waqooyi Bari
Soomaaliya3 months agoGuddiyada farsamada dowladda iyo mucaaradka oo markale ku kulmay magaaladda Muqdisho
Doorashada3 months agoMaxay ka dhigan tahay boggaadinta RW Xamse Cabdi ee wadahadallada u dhaxeeya dowladda iyo mucaaradka?
Afrika2 months agoXildhibaanno ka tirsan Baarlamaanka Soomaaliya oo ka qeyb galaya shirweynaha Baarlamaanka Afrika
Arrimaha Amniga2 months agoSafaaradda Soomaaliya ee dalka Kenya oo qaabishay Taliyaha Akadeemiyadda Militariga Kenya
Sirdoonka & Militariga1 month agoDowladda Soomaaliya oo bilowday qorshe cusub oo warbaahinta looga qaybgelinayo dagaalka argagixisada iyo fikirka xagjirka ah
Arrimaha Amniga2 months agoMaxkamad ku taalla dalka Kenya oo 115 sano oo xukun xabsi ah ku riday xubin ka tirsan Al-Shabaab
Afrika2 months agoMidowga Afrika oo markale xaqiijiyay taageerada uu u hayo Soomaaliya
Arrimaha Amniga2 months agoMadaxweynihii hore Xasan Sheekh oo faray hay’adaha amniga qaranka in ay yeeshaan howl-wadeenno leh aqoon
Ganacsiga & Dhaqaalaha3 months agoKenya iyo Itoobiya oo ku loollamaya suuqa khaadka ee gudaha Soomaaliya
Arrimaha Amniga2 months agoWafdi saraakiil oo ka socda DFS oo gaaray deegaanno ka tirsan Maamulka Waqooyi Bari
Socdaal iyo Dalxiis3 months agoDowladda Federaalka Soomaaliya oo bahdil weyn kala kulantay Turkiga
Sirdoonka & Militariga2 months agoSoomaaliya iyo Shiinaha oo ka wadahadlay iskaashiga difaaca iyo mustaqbalka AUSSOM
