Connect with us

Dhaqaalaha

Sidee Ciraaq dib ugu soo ceshan kartaa bilayiin lacag ah oo dalka laga dhoofiyey?

Published

on


Hadalka Madaxweynaha Ciraaq, Barham Saalix, ee ku saabsan sameynta koodhka sharciga ah oo ay ku jiraan soo celinta lacagtii Ciraaq ee laga ayaa dib u soo nooleeyay hadalkii ku saabsanaa awooda iyo halista ay leeyihiin maamulka Ciraaq si ay u soo ceshadaan boqolaal bilyan oo dollar.

Waxaa jiray falanqeyn isku dhafan oo khubaro iyo xildhibaano ah oo la xiriiray halista iyo awooda ay leeyihiin maamulka Ciraaq si ay dib ugu helaan lacagtii dalkaas laga dhacay.

Bishii Maarso 17, 2021, Barham Saalix wuxuu yiri intii lagu jiray wareysiga telefishanka in “Madaxweynaha Jamhuuriyadda uu ku guda jiro dhameystirka koodhka sharciga ah oo ka hadlaya qaababka lagu soo kabanayo laguna ogaanayo halka ay ku dambeeyeen lacagtii laga dhacay Ciraaq, oo laga yaabo inay tagtay maalgashi dibada ah. ”

Waxaa jiray warbixino is khilaafsan oo ku saabsan qadarka lacagta laga xaday Ciraaq kadib afgambigii taliskii Saddaam Xusseen iyo qabsashadii Ciraaq ee Maraykanku qabsaday 2003, laakiin gudiga daacadnimada baarlamaanka Ciraaq ayaa ku qiyaasay ilaa $ 350 bilyan, una dhiganta ilaa 32 boqolkiiba dakhliga soo gala dalka 17 sano.

Mudane Taaha oo xubin ka ah Guddiga Anshaxa Barlamaanka, ayaa sheegay intii lagu jiray war-saxaafadeedyadii 28-kii Maarso, 2021-ka in lacagaha tahriibinta lagu qiyaasay inta u dhexeysa 300-350 bilyan oo doollar, sannadihii ka dambeeyay qabsashadii Mareykanka ee Ciraaq, marka laga reebo lacagtii taa ka hor carartay.

 Xirmada Waxqabadka

Dhanka kale, khabiirka sharciga, Cali Al-Tamiimi, wuxuu u sheegay Al-Istiqlal in “xeerka sharciga ah ee ay madaxtooyadu dooneyso inay ku dhaqaaqdo si ay dib ugu soo ceshato lacagaha dibedda laga xaday ay tahay inuu la socdo xirmo tallaabooyin diblomaasiyadeed iyo sharciyeed.”

Wuxuu sii raaciyay: “Sidoo kale, iyadoo lala kaashanayo dhinaca Mareykanka, iyadoo la raacayo qodobka 28aad ee heshiiskii Ciraaq iyo Mareykanka ee 2008, iyo sidoo kale iyadoo la raacayo qodobka 50aad ee Axdiga Qaramada Midoobay, kaasoo cadeynaya xuquuqda dalalka la dagaalamaya ururada la hoos geeyay Cutubka Toddobaad ee Axdiga Qaramada Midoobay si loo codsado kaalmada hay’adda caalamiga ah. ”

Wuxuu sidoo kale tilmaamay in “Biritan ay muujisay inay diyaar u tahay inay caawiso, isla markaana dalalkan ay ku jiraan lacago badan oo tahriib ah, sidoo kalena ay doonayaan garsoorka oo naga caawin kara soo celinta lacagtaan.”

Waxaa jira lacag dhan 65 bilyan oo doolarka Mareykanka ah oo uu xayiray taliskii hore, Ciraaqna way dalban kartaa iyadoo la raacayo heshiiska aan soo sheegnay ee sanadka 2008, ayuu yiri.

Al-Tamimi wuxuu xusay in “Ciraaq ay wali ku jirto cutubka anaga ama VI ee Axdiga Qaramada Midoobay sababo la xiriira jiritaanka hanti maaliyadeed oo lala leeyahay Kuweyd, oo qiimaheedu yahay 4 bilyan iyo badh doolar.”

Wuxuu sharraxay “haddii dhibaatooyinka siyaasadeed, amni iyo dhaqaale ay sii socdaan, Golaha Amniga ee Ciraaq waxaa laga yaabaa inuu dib ugu laabto mas’uuliyadda caalamiga ah, taas oo ah, cutubka toddobaad ee Axdiga Qaramada Midoobay.”

Waxa uu tilmaamay in Ciraaq ay leedahay dhinacyo badan oo ka shaqeynaya soo celinta lacagteeda, sida Wasaaradda Arrimaha Dibadda, Guddiga Anshaxa iyo Sirdoonka, laakiin ficilladooda ay weli ka hooseeyaan heerka hamiga, isagoo carabka ku adkeeyay in hindisaha Madaxweynaha Jamhuuriyaddu waa tallaabo muhiim ah oo lagu soo celinayo lacagta dadka laguna maalgashado guryahooda.

In kasta oo uu ku baaqay in la dhiso hay’ad soo celinaysa lacagtii Ciraaq ee ay hoos imaan lahaayeen kormeerka Baarlamaanka ama Madaxtooyada Jamhuuriyadda, xubinnimadeeduna waxay ahayd dhowr hay’adood sida Guddiga Anshaxa, Sirdoonka, Wasaaradda Arrimaha Dibadda iyo kuwa kale, Shaker wuxuu rumeysnaa in Ciraaq aysan wali dhab ka aheyn la dagaalanka musuqmaasuqa, maxaa yeelay wali wey baahsan tahay.

Tani ayaa sidoo kale saameyn ku yeelatay soo kabashada lacagahaas, maadaama la sii daayay musuqmaasuqa sare, waana tan ka dhigtay hay’adaha caalamiga ah inaysan la shaqeyn Ciraaq, sida uu sheegay.

Wuxuu tilmaamay in “yareynta heerarka saboolnimada, sida ay ku dhawaaqday dowladdu, ay noqon karto wadarta guud, laakiin dhulka ma jiraan talaabooyin wax ku ool ah oo dhulka ka socda.”

Facebook Comments Box

Maxamed Mukhtaar waa wariye wax ka qora siyaasadda Soomaaliya, falanqeynta siyaasadda Villa Somalia iyo caalamka intiisa kale. Sidoo kale wuxuu wax ka qoraa arrimaha bulshada, horumarinta nolosha, iyo amniga. Wuxuu shahaadada koowaad ee jamaacadeed ku qaatay cilmiga kombuutarka.

Advertisement
Click to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Dhaqaalaha

Soomaaliya oo markale deyn raadinaysaa iyadoo wakhti dhow deyn laga cafiyey

Amaahda loo yaboohay dawladaha Afrika ee lagu beddelanayo saliidda iyo macdanta ayaa qayb ka qaadanaya heerka deymaha ee qaaradda curyaaminaya, Madaxweynaha Bangiga Horumarinta Afrika (AfDB), Akinwumi Adesina ayaa ka digay arrintaas.

Published

on

Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud

In ka badan 12 madaxweyne oo Afrikaan ah iyo in ka badan 20 wasiir arrimo dibadeed ayaa ku kulmay Nayroobi si ay uga qaybgalaan shir-madaxeedka Ururka Horumarinta Caalamiga ah ee Bangiga Adduunka (IDA21), ujeeddadiisuna tahay in wax laga qabto caqabadaha horumarka iyo kobcinta barwaaqada loo dhan yahay, iyo dhaqaale waara oo ay Afrikaanka gaaraan.

Dalalkaan waxaa ku jira Soomaaliya oo shirka matalayo madaxweyne Xassan Sh. Maxamuud, iyadoo wakhti dhow Soomaaliya laga cafiyey deyn haddii ay markaan qaadatana halis horleh ay geli doonto.

Ururka Horumarinta Caalamiga ah ee Bangiga Adduunka IDA waxay diiradda saaraysaa caawinta 75-ka waddan ee ugu saboolsan adduunka, wadamada ugu badan waa Afrika. Madaxweynayaal ka kala socda dalal dhowr ah oo ay ka mid yihiin Madagascar, Ugaanda, Sierra Leone, Malaawi, Tanzaniya, Soomaaliya, Burundi, Mauritania, Ivory Coast, Comoros, ayaa ka mid ah ka soo qeyb galayaasha.

Mala socotaa qorshaha deymaha ee Bangiga Adduunka in Afrika fakhri uusan ka saari karrin balse kusii ridi kara fakhri horleh. Waxaa fikirkaas aaminsan dhaqaallo-yahan Akinwumi Adesina ahna Guddoomiyaha Bangiga Horumarinta Afrika. Heshiisyada amaahda ee mugdiga ku jirra ayaa wiiqaya kobaca dhaqaalaha qaaradda Afrika, ayuu yirri Gudd. Bangiga Horumarinta Afrika mudane Akinwumi Adesina.

Amaahda loo yaboohay dawladaha Afrika ee lagu beddelanayo saliidda iyo macdanta ayaa qayb ka qaadanaya heerka deymaha ee qaaradda curyaaminaya, Madaxweynaha Bangiga Horumarinta Afrika (AfDB), Akinwumi Adesina ayaa ka digay arrintaas.

Guddoomiyaha Bangiga Horumarinta Afrika Akinwumi Adesina, oo ah dhaqaaleyahan reer Nayjeeriya ah iyo khabiir bangiyada ayaa dhaleeceeyay isticmaalka “asymmetrical” “aan daah-furneyn” deyn aan daah furneen ay qaarada dhibaato badan ku haysa ayuu ku yirri wareysi ay daabacday Semafor Africa Arbacadii.

“Waxaan u maleynayaa in la joogo waqtigii aan lahaan lahayn isla xisaabtanka daah-furnaanta deynta oo aan hubinno in dhammaan waxyaalahan oo dhan ee deyntan kheyraadka dabiiciga ah ay dhab ahaantii dhammaadaan, sababtoo ah waxay adkeyneysaa arrinta deynta iyo arrinta xallinta deynta,” ayuu yirri.

Sida laga soo xigtay Guddoomiyaha Bangiga Horumarinta Afrika Akinwumi Adesina, deynta dibadda ee qaaradda ayaa kor u kacday $824 bilyan sanadka 2021, iyadoo waddamada qaar ay u qoondeeyeen 65% GDP-gooda adeegga deynta. Waxay ku qarash gareyn doontaa lacag dhan $74 bilyan oo doolar bixinta sanadkan oo kaliya, taasoo sare u kac weyn ka ahayd $17 bilyan sanadkii 2010, ayuu raaciyay.

In ka badan 12 madaxweyne oo Afrikaan ah iyo in ka badan 20 wasiir arrimo dibadeed ayaa ku kulmay Nayroobi si ay uga qaybgalaan shir-madaxeedka Ururka Horumarinta Caalamiga ah ee Bangiga Adduunka (IDA21).

Warbixin uu daabacay 2020 machadka maamulka Kheyraadka Dabiiciga ah (NRGI) oo ku saabsan 52 deyn kheyraad taageertay oo la soo saaray intii u dhaxeysay 2004 iyo 2018 ayaa lagu ogaaday in 30 xarumood, oo wadartoodu ay dhan tahay $66 bilyan, loo qoondeeyay waddamada Saxaraha ka hooseeya ee Afrika.

Waxa ay sheegtay in in ka badan 50% dhaqaalaha laga soo amaahday Bankiga Horumarinta Shiinaha iyo Shiinaha Eximbank, iyadoo inta soo hartay ay bixiyeen ganacsatada caalamiga ah ee badeecadaha sida Glencore, Trafigura, iyo Standard Chartered, gaar ahaan Chad, Jamhuuriyadda Koongo. iyo Koonfurta Suudaan.

Madaxweynaha AfDB, oo maareeyay in ka badan $18 bilyan oo hanti ah, ayaa u sheegay wakaaladda wararka ee Associated Press in dabeecadda aan sinnayn ee wada xaajoodka, iyadoo amaah-bixiyeyaashu ay sida caadiga ah gacanta sare ku hayaan oo ay shuruud uga dhigaan waddamada Afrikaanka ah ee lacagta caddaanka ah, ay deymaha ka dhigayaan “mid xun.”

Adesina, si kastaba ha ahaatee, wuxuu sheegay in daraasadda deymaha ku xiran kheyraadka aysan lahayn “hagaajin” hal waddan oo si gaar ah ugu nugul noocyadan heshiisyada amaahinta.

Soomaaliya

Madaxweynaha Jamhuuriyadda Federaalka Soomaaliya Xasan Sheekh Maxamuud oo ka qeyb-galay Shirka Madaxda Afrika iyo Bangiga Adduunka ayaa soo bandhigay qorshaha dowladda Soomaaliya ee ku saabsan maalgashiga iyo in mashaariicda la maal-geliyo loo weeciyo dhanka kaabeyaasha dhaqaalaha iyo wax-soosaarka.

Madaxweynaha ayaa tilmaamay in iskaashiga dhaqaalaha iyo fududeynta ganacsiga dalalka Qaaradda ay aas-aas u tahay qorsheyaasha kobcinta nolasha dadkeenna danyarta ah, cirib-tirka saboolnimada iyo xaqiijinta hiigsiga horumarka loo dhan yahay ee Qaramada Midoobey.

“Soomaaliya marka loo eego dhaawac soo gaaray dhaqaalaheeda iyo Hay’adaheeda dowladeed, maanta waxaa muuqanaysa in ay aad u soo kabatay oo ka soo gudubtay marxaladdii aadka u adkayd, iyadoo cagta saartay dhabbaha xasilloonida dhaqaale, horumar bulsho iyo mid ganacsi. Saas oo ay tahay waxaan sii wadnaa qorsheyaal lagu xaqiijanyo soo kabashadaas dhaqaale iyo dhiirri-gelintiisa”.- ayuu yirri mudane Xasan Sheekh Maxamuud.

Madaxweyne Xasan Sheekh ayaa ku boggaadiyay Madaxda Bangiga Adduunka dadaalka ay ku bixinayaan maalgelinta iyo awood-siinta dowladaha nugul, si xal waara loogu helo aafooyinka dib u dhigay nolasha shucuubta dalalkaas.

Soomaaliya oo laga cafiyay $4.5 bilyan oo deyn ah

Guddiyada Fulinta ee Sanduuqa Lacagta Adduunka (IMF) iyo Ururka Horumarinta Caalamiga ah ee Bangiga Adduunka (IDA) ayaa ansixiyay Waddamada Faqiirka ah ee deymaha badan leh (HIPC) ee Soomaaliya, kaas oo bixiya wadarta kaydinta adeegga deynta ee dalka lagu leeyahay US$4.5 bilyan.

Dayn cafintan ayaa fududeyn doonta helitaanka ilo dhaqaale oo dheeri ah oo muhiim ah, kuwaas oo ka caawin doona Soomaaliya xoojinta dhaqaalaheeda, yareynta saboolnimada, korna u qaadi doona shaqo abuurka, sida lagu yiri bayaan wadajir ah oo kasoo baxay Bankiga Adduunka iyo IMF.

Daynta gudista Soomaaliya ayaa waxaa kala bixiyey IMF ($343.2 milyan), IDA ($448.5 milyan), Sanduuqa Horumarinta Afrika (ADF) (131.0 million), deyn bixiyeyaal kale ($573.1 million), iyo dalal iyo ganacsiyo kale ($3 bilyan). Dayn-bixiyayaasha kale ayaa waxaa ku jira Naadiga Paris (Paris Club) iyo Kooxa Iskaashiga Carabta.

Facebook Comments Box

Continue Reading

Dhaqaalaha

Amaah-bixiyayaashu waa inay joojiyaan ka faa’iidaysiga khayraadka Afrika ee deynta

Heshiisyada amaahda ee mugdiga ku jirra ayaa wiiqaya kobaca dhaqaalaha qaaradda Afrika, ayuu yiri madaxweynaha bangiga horumarinta Afrika, ayuu yirri Guddoomiyaha Bangiga Horumarinta Afrika Akinwumi Adesina

Published

on

Guddoomiyaha Bangiga Horumarinta Afrika Akinwumi Adesina. © AP Photo/Axad Alamba

Amaahda loo yaboohay dawladaha Afrika ee lagu beddelanayo saliidda iyo macdanta ayaa qayb ka qaadanaya heerka deymaha ee qaaradda curyaaminaya, Madaxweynaha Bangiga Horumarinta Afrika (AfDB), Akinwumi Adesina ayaa ka digay arrintaas.

Guddoomiyaha Bangiga Horumarinta Afrika Akinwumi Adesina, oo ah dhaqaaleyahan reer Nayjeeriya ah iyo khabiir bangiyada ayaa dhaleeceeyay isticmaalka “asymmetrical” “aan daah-furneyn” deyn aan daah furneen ay qaarada dhibaato badan ku haysa ayuu ku yirri wareysi ay daabacday Semafor Africa Arbacadii.

“Waxaan u maleynayaa in la joogo waqtigii aan lahaan lahayn isla xisaabtanka daah-furnaanta deynta oo aan hubinno in dhammaan waxyaalahan oo dhan ee deyntan kheyraadka dabiiciga ah ay dhab ahaantii dhammaadaan, sababtoo ah waxay adkeyneysaa arrinta deynta iyo arrinta xallinta deynta,” ayuu yirri.

Sida laga soo xigtay Guddoomiyaha Bangiga Horumarinta Afrika Akinwumi Adesina, deynta dibadda ee qaaradda ayaa kor u kacday $824 bilyan sanadka 2021, iyadoo waddamada qaar ay u qoondeeyeen 65% GDP-gooda adeegga deynta. Waxay ku qarash gareyn doontaa lacag dhan $74 bilyan oo doolar bixinta sanadkan oo kaliya, taasoo sare u kac weyn ka ahayd $17 bilyan sanadkii 2010, ayuu raaciyay.

Warbixin uu daabacay 2020 machadka maamulka Kheyraadka Dabiiciga ah (NRGI) oo ku saabsan 52 deyn kheyraad taageertay oo la soo saaray intii u dhaxeysay 2004 iyo 2018 ayaa lagu ogaaday in 30 xarumood, oo wadartoodu ay dhan tahay $66 bilyan, loo qoondeeyay waddamada Saxaraha ka hooseeya ee Afrika.

Waxa ay sheegtay in in ka badan 50% dhaqaalaha laga soo amaahday Bankiga Horumarinta Shiinaha iyo Shiinaha Eximbank, iyadoo inta soo hartay ay bixiyeen ganacsatada caalamiga ah ee badeecadaha sida Glencore, Trafigura, iyo Standard Chartered, gaar ahaan Chad, Jamhuuriyadda Koongo. iyo Koonfurta Suudaan.

Madaxweynaha AfDB, oo maareeyay in ka badan $18 bilyan oo hanti ah, ayaa u sheegay wakaaladda wararka ee Associated Press in dabeecadda aan sinnayn ee wada xaajoodka, iyadoo amaah-bixiyeyaashu ay sida caadiga ah gacanta sare ku hayaan oo ay shuruud uga dhigaan waddamada Afrikaanka ah ee lacagta caddaanka ah, ay deymaha ka dhigayaan “mid xun.”

Adesina, si kastaba ha ahaatee, wuxuu sheegay in daraasadda deymaha ku xiran kheyraadka aysan lahayn “hagaajin” hal waddan oo si gaar ah ugu nugul noocyadan heshiisyada amaahinta.

Soomaaliya oo laga cafiyay $2 bilyan oo deyn ah bishii maarso

Kooxda Paris Club ee deymaha, oo ay ku jiraan Ruushka, Mareykanka, iyo tiro kale oo hormuud ka ah dhaqaalaha adduunka, ayaa oggolaaday in la kansalo $2 bilyan oo dollar oo deyn ah oo ay Soomaaliya ku leeyihiin, sida lagu dhawaaqay Arbacadii.

Kooxda ayaa jari doonta 99% lacagta ay deyn ahaan ugu leeyihiin Soomaaliya ka dib markii ay soo gabagabaysay barnaamijka deyn cafinta ee ay kormeerayaan Hay’adda Lacagta Adduunka ee IMF iyo Bangiga Adduunka.

Naadiga deymaha ee Paris Club waxay sidoo kale ka kooban yihiin Belgium, Denmark, Faransiiska, Jarmalka, Talyaaniga, Netherlands, Jabbaan, Ingiriiska, Norway iyo Spain.

“Helitaanka deyn cafinta buuxa waxay wax ka bedeli doontaa mustaqbalka Soomaaliya waxayna u ogolaaneysaa dowladeena inay abuurto boos maaliyadeed oo loogu talagalay adeegyada aasaasiga ah ee bulshada,” Wasiirka Maaliyadda Soomaaliya Biixi Cige ayaa kuqoray X (hore Twitter-ka).

Soomaaliya waxa ay ballan qaaday in ay yareyn doonto faqriga iyada oo la maalgashanayo daryeelka caafimaadka, waxbarashada, iyo kaabayaasha aasaasiga ah.

Heshiiska deyn joojinta ayaa ah “mid muhiim u ah wadada dalka ee soo kabashada dhaqaalaha,” ayuu yiri wasiirka warfaafinta Daud Aweis.

Bishii Diseembar, Soomaaliya waxay xaq u yeelatay in laga cafiyo deymaha iyadoo la raacayo hindise-sharciyeedka dalalka deymaha leh ee deymaha badan leh (HIPC), taasoo la micno ah inay u qalantay inay hesho ilaa $4.5 bilyan.

Inta badan deymaha Soomaaliya lagu leeyahay waxaa la qaatay sannadihii dowladdii milateriga ahayd ee Siyaad Barre, taasoo meesha ka baxday 1991. Dulsaarka ayaa ku sii kordhay deymihii la bixin jiray muddadaas.

Soomaaliya ayaa bilowday kasoo kabasho dagaalkii sokeeye sanadkii 2009 ka dib markii ay isku dhaceen ciidamada dowladda oo gacan ka helaya ciidamada nabad ilaalinta Midowga Afrika iyo maleeshiyada al-Qaacida ee al-Shabaab.

Facebook Comments Box

Continue Reading

Dhaqaalaha

Zimbabwe waxay soo saartay lacag ‘dahab’ ah oo ay ku beddeshay dollarka

Tallaabadan ayaa la filayaa inay gacan ka geysato dhimista sicir bararka, guddoomiyaha bangiga dhexe ee dalka Koonfur Afrika ayaa sheegay.

Published

on


Zimbabwe ayaa soo saartay lacag cusub oo qaran oo loogu talagalay in lagu xasiliyo dhaqaalaha loogana hortago hoos u dhaca ku yimid doolarka gudaha dalka Koonfur Afrika. Harare ayaa sidoo kale ka codsatay Qaramada Midoobay 2 bilyan oo gargaar ah oo lagu caawinayo cunto yarida.

‘Lacagta qaabaysan’ – Zimb Gold (ZiG) – ayaa inta badan lagu dhejin doonaa kaydka dahabka iyo lacagaha qalaad, gudoomiyaha bangiga kaydka ee Zimbabwe, John Mushayavanhu, ayaa ku dhawaaqay jimcihii isagoo soo bandhigaya bayaanka siyaasada lacagta ee 2024 ee dalka.

“Laga bilaabo maanta, bangiyadu waxay u bedeli doonaan haraaga dollarka Zimbabwe ee hadda ZiG,” ayuu yirri Mushayavanhu, isaga oo raaciyay “in ay ku wareegayso lacagaha kale ee dambiisha.”

Waxa uu sheegay in bangiga dhexe uu sidoo kale hirgelin doono sarifka suuqa oo go’aamiyay.

“Haddii aan hirgelinno tallaabooyinkan, waxaan filaynaa inay saameyn ku yeeshaan sicir-bararka,” ayuu yirri guddoomiyaha.

Sarifka dollarka Zimbabwe ayaa hoos u dhacay marka loo eego dollarka Maraykanka maalin kasta oo ganacsiga sanadkan, waxaana hoos u dhacay 72%, taasoo ka dhigaysa lacagta labaad ee ugu dhaqaalaha xun aduunka, Bloomberg ayaa sheegtay dabayaaqadii bishii hore. Sida laga soo xigtay Wakaaladda Tirakoobka Qaranka ee Zimbabwe, sicir bararka sannadlaha ah ee waddanku wuxuu kordhay toddoba bilood oo sarreeya 55.3% bishii Maarso, halkii uu ka ahaa 47.6% bishii Febraayo. Kor u kaca kharashka cuntada iyo tasiilaadka, oo ay ku jiraan guryuhu, ayaa ahaa ilaha ugu muhiimsan ee qalliinka, ayay wakaaladdu sheegtay.

Arbacadii, dalka aan badda lahayn sida Itoobiya oo kale ayaa ku dhawaaqay xaalad qaran oo musiibo ah, iyadoo madaxweyne Emmerson Mnangagwa uu sheegay in abaaro ba’an ay sababi doonaan in ka badan 2.7 milyan oo qof cunto la’aan sanadkan.

Bishii Febraayo, wasiirka maaliyadda Mthuli Ncube ayaa sheegay in dowladdu ay ka fiirsaneyso in lagu xiro sarifka hantida adag, oo uu ku jiro dahabka, iyo sameynta guddiga lacagta.

Daah-furka ZiG wuxuu imaanayaa ku dhawaad hal sano ka dib markii Bangiga Kaydka ee Zimbabwe (RBZ) uu diiday digniinta IMF oo uu soo bandhigay lacag dhijitaal ah oo dahab ah oo lagu taageerayo macaamilka faca-faca ah iyo isku-faadka ganacsiga. Bishii Maajo ee la soo dhaafay, RBZ waxay ku dhawaaqday iibinta calaamado dhijitaal ah oo dahab ah oo qiimahoodu ku dhow yahay $40 milyan taasoo qayb ka ah dadaallada lagu xasilinayo dollarka Zimbabwe.

IMF waxay uga digtay Harare in soo saarista calaamadahan oo kale ay la socoto “khatarta dhaqaale ee dhaqaale iyo dhaqaale, khataro sharci iyo mid hawleed, iyo khataro maamul” oo ay tahay in si fiican loo qiimeeyo.

Facebook Comments Box

Continue Reading

Ganacsiga

Aqal wakiilada Mareykanka oo ansixiyay sharci mamnuucaya isticmaalka TikTok

Ka mamnuucida TikTok ee gudaha Mareykanka ayaa waxay cadeyn u tahay dagaalka ganacsi ee u dhexeeya Shiinaha iyo Mareykanka.

Published

on


Aqalka Wakiilada Mareykanka ayaa xalay si aqlabiyad ugu codeeyay in la meel mariyo sharci horseedi kara in dalka oo dhan laga mamnuuco barta caanka ah ee TikTok, hadii shirkad iska leh maamulkeeda aysan ku wareejin shirkad Mareykanka laga leeyahay.

Xeerkan ayaa Tiktok loogu qabtay muddo lix bilood ah inay kaga hoos baxdo shirkadda la sheegay inay geed fadhiga u tahay ee laga leeyahay Shiinaha, islamarkaana ay isu dhiibto shirkad maxalli oo Mareykan ah si dowladda hantiwadaagga ee Shiinaha galaaliyo xogta muwaadiniinta mareykanka ee isticmaala Tktok.

352 mudane oo aqalka wakiilada ayaa haa ugu codeeyay sharcigan oo ka dhigan halistii ugu weyneyd ee Tiktok soo wajhda tan iyo maamulkii Donald Trump.

Tiktok ayaa waxaa isticmaal qiyaastii 170 milyan oo kamid muwaadiniinta Mareykanka oo dhalinyaro u badan kuwas oo qaarkood ganacsiyi ku dhex heysta. Madaxa Tiktok Shou Zi Chew ayaa sheegay in ilaa 300 oo kun shaqo shaqaale mareykanka jooga ay halis gali doonto shaqadooda haddii laga mamnuuco gudaha dalkan.

Haddaba faahfaahinta sharcigani oo haddii Tiktok ay u hogaansami looga manuuci doono Mareykanka, sabata kentay iyo, saameynta ay ku yeelan karo ayuu wariyaha VOA ee Washington Cabdulqaadir Maxamed Mursal ka waraystay Xaashi Shaafi oo ka faallooda arrimha Mareykanka.

Codbixinta aqalka ayaa ah tusaalihii ugu dambeeyay ee xiisadda sii kordheysa ee u dhaxeysa Shiinaha iyo Mareykanka Iyadoo la beegsanayo TikTok, sharci-dajiyayaashu waxay la tacaalayaan waxa ay u arkaan khatar weyn oo ku wajahan amniga qaranka Mareykanka.

Fiidiyow la soo bandhigay fiidnimadii Arbacada, maamulaha shirkadda TikTok Shou Zi Chew wuxuu sheegay in shirkaddu ay maalgashatay si ay u ilaaliso xogta isticmaalaha iyo goobta TikTok oo ka madax bannaan khalkhalgelinta dibadda. Haddii la ansixiyo, wuxuu sheegay in sharcigan uu awood badan siin doono shirkado kale oo bulsheed.

Tiktok ayaa waxaa isticmaal qiyaastii 170 milyan oo kamid muwaadiniinta Mareykanka oo dhalinyaro u badan kuwas oo qaarkood ganacsiyi ku dhex heysta oo suuqgeyn u isticmaallo. Madaxa Tiktok Shou Zi Chew ayaa sheegay in ilaa 300 oo kun oo shaqaale Mareykanka jooga ay halis gali doonto shaqadooda haddii laga mamnuuco gudaha dalkan.

Shirkadda ayaa sheegtay in aysan waligeed la wadaagin xogta isticmaalayaasha Mareykanka mas’uuliyiinta Shiinaha oo aysan sidaas yeeli doonin haddii la weydiiyo. Ilaa hadda, dawladda Maraykanku sidoo kale ma bixin caddayn muujinaysa in TikTok ay xogtaas la wadaagtay masuuliyiinta Shiinaha.

Hogaamiyayaasha xisbiga jamhuurigu waxay si dhakhso ah u hirgeliyeen sharciga ka dib markii ay soo bandhigeen usbuucii hore. Gallagher iyo Rep. Raja Krishnamoorthi, D-Ill iyo Guddiga aqalka sare ayaa si wada jir ah u ansixiyay sharciga, cod dhan 50-0, xitaa ka dib markii xafiisyadooda ay buux dhaafiyeen wicitaanada isticmaalayaasha TikTok oo dalbanaya inay joojiyaan ansixintaas.

Facebook Comments Box

Continue Reading

Ganacsiga

Shiinaha ayaa kicin kara dagaal ganacsi oo caalami ah – Bloomberg

Beijing waxay si firfircoon u maalgelinaysay wax soo saarka si ay u taageerto dhaqaalaheeda iyada oo loo eegayo dhibaatada guryaha.

Published

on


Go’aanka Shiinaha ee ah in uu diiradda saaro dadaalladiisa dhaqaale ee wax soo saarka ayaa kicin kara dagaal ganacsi oo cusub oo lala yeesho quwadaha kale ee warshadaha caalamiga ah, falanqeeyayaasha Bloomberg ayaa ka digay Isniintii.

Iyada oo kobaca ay hoos u dhigeen dhibaatooyinka dhaqaale sida saamaynta joogtada ah ee masiibada Covid-19 iyo qalalaasaha qaybta hantida maguurtada ah ee aafeeyay dalka labadii sano ee la soo dhaafay, Beijing waxay bilowday inay si weyn u maalgeliso wax soo saarka. Istaraatiijiyadani waxay ka muuqatay kororka aadka ah ee amaahinta shirkadaha warshadaha, taas oo kor u kacday 38.2% sannadkiiba saddexdii rubuc ee ugu horreeyay 2023, sida laga soo xigtay xogta bangiga dhexe ee Shiinaha. Marka la barbardhigo, amaahda maqan ee qaybta hantida ayaa hoos u dhacday 0.2% isla muddadaas.

Maalgashiga guud ee qaybta wax soo saarka ayaa sidoo kale kor u booday, 6.3% sagaalkii bilood ee ugu horreeyay ee 2023 sanadka iyo 11.3% ee wax soo saarka tignoolajiyada sare gaar ahaan, marka loo eego xogta Xafiiska Tirakoobka Qaranka ee Shiinaha.

Dhanka kale, Shiinuhu waxa uu helay badeecado badan oo la soo saaray kuwaas oo gaadhay ku dhawaad 2% GDP-ga caalamiga ah, heer aan la arag tan iyo Maraykanka kadib dagaalkii labaad ee aduunka, sida laga soo xigtay sirdoonka Bloomberg. Falanqeeyayaasha ayaa qiyaasaya in qiyaastii 45% badeecadaha Shiinaha ee la soo saaray la dhoofiyo, laga bilaabo baabuurta ilaa mashiinnada dharka, maadaama baahida gudaha aysan awoodin inay la socoto wax soo saarka. Beijing waxay si gaar ah ugu guulaysatay soo saarista iyo dhoofinta baabuurta korontada ku shaqeysa, baytariyada, iyo baalayaasha cadceedda. Qiimaha dhoofinta noocan oo kale ah ayaa kor u kacay 42% sanadba sanadka ka dambeeya saddexdii rubuc ee ugu horreeyay 2023, marka loo eego tirakoobka rasmiga ah.

In kasta oo diiradda la saaray wax soo saarka ay ilaa hadda ka caawisay waddanku in uu ka fogaado hoos u dhac la mid ah kii ku dhacay Maraykanka ka dib markii suuqii guriyeynta uu burburay 2008dii, waxa ay halis u tahay in ay abuurto isku dheelitir la’aanta wax soo saarka caalamiga ah taas oo horseedi karta xiisado ganacsi oo sii kordheysa ee wadamada kale, falanqeeyayaasha ayaa ka digaya.

Diirada Beijing ee “kor u qaadista warshadaha” waxay yaraynaysaa badeecadaha laga keeno wadamada sida Jarmalka, Kuuriyada Koonfureed, iyo Jabbaan, kuwaas oo siin jiray warshadaha Shiinaha qaybo hi-tech ah. Waxa kale oo ay u horseedi kartaa badeecooyin xad dhaaf ah “warshadaha Shiinuhu uu aad u maalgashanayo,” sida ay ka digtay xoghayaha maaliyadda ee Maraykanka Janet Yellen bishii Nofeember.

“Waxyaabaha wanaagsan ee tani waa in ay jiri doonaan qaar ka mid ah sheekooyinka guusha ee tignoolajiyada. Taasi waa wanaagsan tahay … Dhibaatada taasi waxaa jira su’aal weyn oo ku saabsan intee in le’eg ee adduunka intiisa kale ay u dulqaadan doonaan dakhliga ganacsiga Shiinaha ee sii kordhaya. Waxaadna durba bilaabaysaa inaad aragto xoogaa dib-u-dhac ilaalin ah, ”Arthur Kroeber, madaxa cilmi-baarista ee la-talinta dhaqaalaha Gavekal Dragonomics, ayaa u sheegay Bloomberg. Dib-u-celintan ayaa durba ka muuqata dadaallada Mareykanka ee loogu diidayo Shiinaha inay helaan tignoolajiyada horumarsan iyo baaritaanadii ugu dambeeyay ee Midowga Yurub ee baabuurta korontada Shiinaha, falanqeeyayaasha ayaa leh.

Facebook Comments Box

Continue Reading
Advertisement
Siyaasadda Soomaaliweyn1 day ago

Ciidamada Mareykanka ee AFRICOM ayaa beeniyey eedeynta Al-Shabaab ee dilkii dhaqaatiirta Kuubba

Afrika1 day ago

Madaxweyne ku xigeenka Malawi Saulos Chilima iyo sagaal kale ayaa ku dhintay shil diyaaradeed, sida ay xaqiijisay dowladda

Siyaasadda Arrimaha Dibadda2 days ago

Maxay kawada hadleen Madaxweyne Xassan iyo Ra’isul wasaaraha Norway?

Diblomaasiyadda2 days ago

Mareykanka wuxuu u baahan yahay caawinta Japan si kor loogu qaado wax soo saarka militariga, ayuu yiri danjire Rahm Emanuel

Wararka2 days ago

Maroodiyaasha Afrika ayaa midba midka kale ugu yeeraa magacyo gaar ah, daraasad cusub ayaa muujisay

Yurub3 days ago

Xisbiyada Midigta fog ayaa guullo waaweyn ka gaaray doorashada Midowga Yurub

Bariga dhexe3 days ago

Golaha Illaalada kacaanka Iiraan ayaa waxay doorashada ka xayireen madaxweynihii hore ee Axmadinejad

Bariga dhexe3 days ago

Wasiirka arrimaha dibadda Turkiga oo dalka Qadar kula kulmay hogaamiyaha Xamaas

Gumeysi iyo isir sifeyn4 days ago

Khaliijka ayaa cambaareysay weerarka Israa’iil ay ku qaaday Nuseirat, waxayna ku tilmaantay fal dambiyeed aad u fool xun oo argagaxiso ah

Siyaasadda Arrimaha Dibadda4 days ago

Madaxweyne Xassan Sheekh oo safar Norway ah u ambabaxay – waa maxay ujeedka safarka?

Yurub5 days ago

Nin ayaa la xiray ka dib markii uu weeraray ra’iisul wasaaraha Denmark

Siyaasadda Soomaaliweyn5 days ago

Ururka Al-shabaab oo weeraray magaalada Ceel-dheer

koonfurta Bari Aasiya6 days ago

Narendra Modi ayaa ku soo laaban doona ra’iisul wasaaraha Hindiya mar saddexaad

Afrika6 days ago

Dhaqdhaqaaqayaasha Suudaan ayaa sheegay in illaa 40 qof ay ku dhinteen duqeymo ka dhacay meel u dhow Khartuum

Bariga dhexe6 days ago

Xuutiyiinta Yemen ayaa xiray shaqaale gargaar, oo ka tirsan Qaramada Midoobay

Siyaasadda Soomaaliweyn7 days ago

Soomaaliya ayaa ku biirtay Golaha Ammaanka ee Qaramada Midoobay in ka badan 50 sano kadib

Gumeysi iyo isir sifeyn1 week ago

Ku dhawaad ​​40 qof ayaa ku dhintay weerar ay Israa’iil ku qaadday iskuulka Nuseirat

Afrika1 week ago

Wafdi ka socda Difaaca Ruushka ayaa wadahadal la yeeshay dalalka Maali iyo Niger

Diblomaasiyadda1 week ago

Spain ayaa doonaysa inay ku biirto kiiska xasuuqa ka dhanka ah Israa’iil

Sirdoonka & Militariga1 week ago

Qorshaha Soomaaliya ay ku doonayso in ciidamada Itoobiya loogu saarro dalka waa sababo la xariira ‘Badda Cas’

Bariga dhexe1 week ago

Bashaar Al-asad iyo Ra’iisul wasaaraha Ciraaq ayaa ka wada hadlay isku-duwidda amniga, warbaahinta dowladda Ciraaq ayaa sheegtay

Buuggaag1 week ago

Ogaal yar oo ku saabsan buugga Saacadihii Badbaadada

Siyaasadda Soomaaliweyn2 weeks ago

Waa maxay ujeedka K. Galbeed Soomaaliya ay ugu hortimid qorshaha ay Dowladda Soomaaliya kaga saareyso ciidamada Itoobiya?

Afrika2 weeks ago

Xisbiga ANC ayaa lumisay aqlabiyaddiisa 30-ka sano ee Koonfur Afrika

Gumeysi iyo isir sifeyn2 weeks ago

Hay’adda CAIR ayaa dhaleecaysay madaxa difaaca ee Maraykanka in uu dafiray xasuuqa Gaza ee Israa’iil

Sirdoonka & Militariga2 weeks ago

Shirkadaha Israa’iil ee hubka ayaa laga mamnuucay bandhiga carwada difaaca ee ka dhici doonta Faransiiska

Siyaasadda Soomaaliweyn2 weeks ago

Maamulka Khaatumo ‘oo si gaar ah’ ula macaamileysa dowladda Turkey – dhaqan siyaasaddeed cusub

Afrika2 weeks ago

Xisbiga talada haya ayaa hogaaminaya codadka iyadoo ay socoto tirinta codadka doorashada Koonfur Afrika

Sirdoonka & Militariga2 weeks ago

Iiraan ayaa Xuutiyiinta Yemen siisay gantaallada ballistic ah oo badda laga rido

Afrika2 weeks ago

Midowga Yurub oo soo afjaraya howlgalkii militari ee ay ka waday Niger

Wararka2 weeks ago

Xuutiyiinta ayaa sheegtay in ay gantaal ku garaaceen markab laga leeyahay dalka Mareykanka

Diblomaasiyadda2 weeks ago

Dowladaha Ireland, Norway iyo Spain oo u aqoonsaday Falastiin dowlad madax-bannaan

Siyaasadda Soomaaliweyn3 weeks ago

Ergayga Gaarka ah ee Xoghayaha Guud ee QM u qaabilsan Soomaaliya James Swan oo Muqdisho soo gaaray

Wararka3 weeks ago

Midnimada Afrika: Waa maxay sababta ay dunida ugu dabaal degto 25-ka Maay?

Diblomaasiyadda3 weeks ago

Madaxweyne Joe Biden wuxuu Kenya ku sheegay inay tahay saaxiibka ugu weyn ee aan NATO ka tirsaneen

Diblomaasiyadda3 weeks ago

Madaxweyne Putin iyo boqorka Baxreyn waxay ku heshiiyeen inay sii xoojiyaan iskaashiga labada dal

Arrimaha Bulshada iyo Qoyska3 weeks ago

4-taan qoddob ku illaali noloshaada haddii ay dhab kaa tahay horumar inaad gaarto

Diblomaasiyadda3 weeks ago

Norway ayaa si rasmi ah u aqoonsatay Falastiin inay tahay dowlad madax-bannaan

Diblomaasiyadda3 weeks ago

Ireland waxay go’aan taariikhi ah ku aqoonsatay dawlad madax-banaan oo Falastiin ah

Afrika3 weeks ago

Muwaadiniin Maraykan ah oo ku lug lahaa isku daygii afgambi ee Jamhuuriyadda Dimuqraadiga ah ee Koongo

Xul